Maraging 300

​‌​​‌​

Maraging 300 / (1.6358) / UNS K93120 / AMS 6514 / AMS 6521

Maraging 300
UNS K93120 · W.Nr. 1.6358 (ayrıca 1.6354) · X2NiCoMo18-9-5 · 18Ni(300) / C300 · %18,0-19,0 Ni – %8,5-9,5 Co – %4,6-5,2 Mo – %0,50-0,80 Ti – %0,05-0,15 Al – C ≤ %0,03
Karıştırılmaması gerekenler

Maraging 250Maraging 350

Ne için
Maraging ailesinin en çok kullanılan derecesidir. Karbonsuza yakın demir-nikel martenzitik çökelme sertleşmeli çeliktir; sertleşmesi karbürle değil intermetalik çökeltiyle olur.
Formlar
Yuvarlak çubuk · Lama · Levha · Sac · Boru · Dövme
Standartlar
AMS 6514 (çubuk, dövme, mekanik boru, halka, dövme kütüğü — sarf elektrot vakum ergitmeli, tavlı) · AMS 6521 (sac, şerit, levha — sarf elektrot ergitmeli, çözelti işlemli) · AMS 6463 (kaynak teli, vakum ergitmeli) · MIL-S-46850 (300 ksi sınıfı; çubuk, levha, sac, şerit, dövme, ekstrüzyon) · ASTM A538 Sınıf C (MAR-18-300, basınçlı kap levhası — standart artık aktif değildir) · W.Nr. 1.6358 / X2NiCoMo18-9-5
AMS numaraları derece ile birlikte doğrulanmıştır ve piyasada sıkça karıştırılmaktadır. SAE başlık kayıtlarındaki nominal bileşimler şunlardır: AMS 6512 = 18Ni-7,8Co-4,9Mo-0,40Ti (Maraging 250), AMS 6514 = 18,5Ni-9,0Co-4,9Mo-0,65Ti (Maraging 300), AMS 6515 =…
Artısı
Parça yumuşak halde bitmiş ölçüye işlenir, sonra sertleştirilir ve ölçüsü neredeyse değişmez. Çözelti tavlı durumda 28-35 HRC’dir ve bu halde talaşlı işlenir; 480-510 °C’de 3-6 saatlik yaşlandırma su verme olmadan sertliği 50-55 HRC bandına çıkarır.
Kaynak
Dolgu metali: ana metalle yaklaşık aynı bileşimde maraging teli kullanılır; Maraging 300 için doğrulanmış AMS numarası AMS 6463‘tür (18,5Ni-8,5Co-5,2Mo-0,72Ti-0,10Al, vakum ergitmeli).
Sınırları
Paslanmaz değildir. Kromsuzdur ve %3 NaCl’de pasif davranış göstermez; atmosferde ve deniz ortamında karbon çeliği gibi paslanır, korunması gerekir (kadmiyum kaplama, fosfatlama, boya veya benzeri). Carpenter veri sayfaları korozyon dayanımını ‘Humidity Restricted’ (nem sınırlı) olarak sınıflandırır;
Veriler üretici veri sayfalarından derlenmiştir · sipariş öncesi güncel şartnameden teyit ediniz

​‌​​‌​

Bu sayfada · tıklayın, ilgili bölüme gider
Ürün Formuna Göre StandartlarMekanik Değerler ve Isıl İşlemKullanım Sınırları ve KarşılaştırmaSık Sorulan Sorular



Maraging 300 (1.6358 – 1.6354) veya diğer yaygın olarak kullanılan adıyla UNS K93120, temel olarak nikel molibden cobalt ve titanyum elementlerinin bir araya gelmesiyle oluşmuş bir özel alaşım çeliğidir. Maraging malzemeler arasından en yaygın kullanılan kalite Grade 300 yani bu malzemedir. Bu da dahil olmak üzere Maraging çeliklerinin genel olarak yaygın bilinen 4 cinsi bulunmaktadır. Bunlar Maraging 200, 250, 300 ve 350′ dir ve Maraging Çelikleri aynı zamanda 18Ni Maraging çelikleri olarak da bilinmektedir. Maraging isminden sonra gelen 200, 250, 300 gibi rakamlar bu malzemenin lbf/in2 cindinden mekanik kopma dayanımını göstermektedir ve bu sayı arttıkça malzemenin daha kuvvetli olduğu anlaşılabilir. Maraging malzemeler düşük karbon içerir. İçerdikleri bu düşük karbon sayesinde maraging malzemeler kolay işlenebilir. Aynı zamanda yaşlandırma yapılmadan bu malzemeler çok büyük oranda soğuk şekillendirmeyle çatlak oluşumuna sebep vermeden şekillendirilebilir. Maraging malzemeler ısıl işlemden sonra az bir oranda da olsa ölçüsel değişime uğrayabilir. Bu sebeple bu malzemelerin son hassas ölçüleri ısıl işlem sonrasında işlenerek elde edilebilir. Yüksek alaşım oranları sayesinde bu malzeme ısıl işlem sonra yüksek sertliklere çıkartılabilir. Maraging malzemeler genel olarak ortalama bir korozyon dayanımınsa sahiptir ve korozyon direncinin arttırılması gereken uygulamalarda kadyum kaplama veya çeşitli başka kaplamalarla korozyon direnç seyiyesi arttırılabilir.

Maraging malzemeler arasında en yaygın kullanılanı olan bu malzeme çok yüksek mekanik dayanıma sahip bir alaşım çeliğidir ve genellikle yüksek mekanik dayanım gereken yerlerde bu malzeme tercih edilmektedir. Bu malzeme uçak iniş takımı parçalarında, uçakların mekanik kuvvet gerektiren dişli parçalarında, yapısal olarak sürekli kuvvet altında kalan ve oldukça yüksek mekanik dayanıma ihtiyaç olan yerlerde sıkça kullanılmaktadır.​‌​​‌​

Kimyasal Bileşimi
(Maraging 300 – X2NiCoMo19-9-5)
Oda Sıcaklığındaki
Mekanik Özellikleri
​‌​​‌​
Kalite Maraging 300 (1.6358)ÖzelliklerDeğerler
Ni%18.0-19.0​‌​​‌​Öz kütlesi (Özgül ağırlığı)8000 kg/m³​‌​​‌​
Fe%60.0-69.0 (Genelde %67 civarında)​‌​​‌​Erime SıcaklığıYaklaşık 1413°C arası​‌​​‌​
Mo%4.60-5.20​‌​​‌​​‌​​‌​
Cmax %0.03​‌​​‌​​‌​​‌​
Mnmax %0.10​‌​​‌​​‌​​‌​
Simax %0.10​‌​​‌​​‌​​‌​
Pmax %0.01​‌​​‌​​‌​​‌​
Smax %0.01​‌​​‌​​‌​​‌​
Al%0.05-0.15​‌​​‌​​‌​​‌​
Co%8.00-9.50​‌​​‌​​‌​​‌​
Ti%0.55-0.80​‌​​‌​​‌​​‌​

Standartlar ve Karşılıkları · Maraging 300
​‌​​‌​

Ticari adMaraging 300​‌​​‌​
UNSK93120​‌​​‌​
W.Nr (DIN/EN)1.6358 · 1.6354​‌​​‌​
AMS6514 · 6521​‌​​‌​
Temin edilebilen formlarYuvarlak çubuk · Lama · Levha · Sac · Boru · Dövme
Tüm formlar sipariş bazlı temin edilmektedir.​‌​​‌​

​‌​​‌​

Ürün Formuna Göre Standartlar

​‌​​‌​

ÜRÜN FORMUNA GÖRE STANDARTLAR

Ürün formuStandartlar
Yuvarlak çubuk, lama, dövme, mekanik boru, halka​‌​​‌​AMS 6514 · MIL-S-46850 (300 ksi sınıfı)
Levha, sac, şerit​‌​​‌​AMS 6521 · MIL-S-46850 (300 ksi sınıfı) · ASTM A538 Sınıf C (aktif değil)
Ekstrüzyon​‌​​‌​MIL-S-46850 (300 ksi sınıfı)
Kaynak teli​‌​​‌​AMS 6463 (18,5Ni-8,5Co-5,2Mo-0,72Ti-0,10Al, vakum ergitmeli)
AMS numaraları önce, ASTM ve askeri şartnameler sonra verilmiştir. Her AMS numarası SAE başlık kaydındaki nominal bileşimle derecesine karşı doğrulanmıştır. ASTM A538 ‘Inactive’, ASTM A579 ise 2024’te karşılıksız geri çekilmiştir; yeni siparişte tek başına dayanak alınmamalıdır.

​‌​​‌​

Maraging 300 (18Ni-300 / UNS K93120 / C300), karbonla değil intermetalik çökelmeyle sertleşen bir demir-nikel alaşımıdır. Adındaki 300, yaşlandırılmış durumdaki nominal 300 ksi (~2070 MPa) çekme sınıfını gösterir. İki şeyi baştan bilmek gerekir: paslanmaz değildir ve ihracat kontrolüne tabi çift kullanımlı bir malzemedir.

Ürün Formuna Göre Standartlar · Maraging 300 (K93120)

​‌​​‌​

Çubuk · Kütük · Dövme stokuAMS 6514 (güncel revizyon K)​‌​​‌​
DövmeAMS 6514 · ASTM A579 (süper mukavemetli alaşım çelik dövmeleri)​‌​​‌​
Levha · Sac · ŞeritAMS 6521​‌​​‌​
ASTM levha standardıASTM A538 / A538M Sınıf C (“MAR-18-300”) — 1982 tarihli ve artık aktif olmayan (geri çekilmiş) bir ASTM belgesidir; tarihsel referans olarak kullanılabilir, güncel yöneten belge olarak değil​‌​​‌​
EN / Werkstoff no1.6358 ve 1.6354 — kaynaklar hangisinin çubuğa hangisinin levhaya ait olduğunda tutarlı değil; her ikisini de yazmak daha doğru​‌​​‌​
AskerîMIL-S-46850 (tüm sınıflar, kırılma tokluğu gereklilikleri dâhil). Bu şartnamenin yürürlükten kaldırılıp AMS numaralarıyla değiştirildiğine dair bilgi birincil kaynakta doğrulanamamıştır — güncel atıf olarak AMS numaraları daha güvenlidir​‌​​‌​
Boru · tüp · tel— (ayrı bir doğrulanmış AMS numarası bulunamadı)​‌​​‌​
Kaynak teli— (ayrı bir doğrulanmış AMS kaynak teli şartnamesi bulunamadı; eşleşen kimyada tel kullanılır)​‌​​‌​
Eklemeli imalat tozuAyrı bir toz şartname numarası yoktur; toz kaliteleri çözelti tavı + yaşlandırma sonrası AMS 6514 / 6521 değerlerine göre nitelendirilir​‌​​‌​

UYARI — katalog tuzakları. (1) AMS 6514 ile AMS 6521 karıştırılmamalıdır: 6514 çubuk, kütük ve dövme stoku; 6521 sac, şerit ve levhadır. Birçok satıcı sayfası “AMS 6514” başlığı altında bütün ürün formlarını listeler. (2) ASTM A538, aktif bir standart gibi sunulmamalıdır. (3) Bazı tedarikçi sayfaları ürünü “Maraging 300 paslanmaz çelik” diye satar — bu metalurjik olarak yanlıştır; alaşımda kayda değer krom yoktur. (4) Yaşlandırma çevrimi sık sık çözelti tavı adımı yazılmadan verilir; tavlanmamış stoğa yalnızca yaşlandırma uygulayan bir müşteri belirtilen özellikleri elde edemez.

Kimyasal bileşim: C ≤%0,03 · Ni %18,0–19,0 · Co %8,0–9,5 · Mo %4,6–5,2 · Ti %0,50–0,80 · Al %0,05–0,15 · Si ≤%0,10 · Mn ≤%0,10 · S ≤%0,010 · P ≤%0,010. Çok düşük karbon neden önemli: mukavemet, konvansiyonel çeliklerdeki gibi karbonlu martenzitin sertliğinden gelmez. Karbon bilerek %0,03’ün altında tutulur; böylece su verilmiş yapı sert ve kırılgan bir karbon martenziti değil, yumuşak ve sünek bir demir-nikel martenzitidir. Mukavemetin tamamı sonradan, ayrı bir yaşlandırma adımında, dislokasyonlar üzerinde oluşan nanometre boyutunda Ni₃Mo, Ni₃Ti ve Fe₂Mo intermetalik çökeltilerden gelir.​‌​​‌​

Mekanik Değerler ve Isıl İşlem

​‌​​‌​

YAŞLANDIRMA KOŞULUNA GÖRE MUKAVEMET
Akma (MPa)Çekme (MPa)Çözelti tavlı + yaşlandırılmış (480-510 °C / 3-6 saat / hava)20001930

KoşulSertlikAkma MPaÇekme MPaUzama
Çözelti tavlı (815-820 °C / hava) — teslim durumu​‌​​‌​en çok 36—​‌​​‌​——​‌​​‌​
Çözelti tavlı + yaşlandırılmış (480-510 °C / 3-6 saat / hava)50-55​‌​​‌​1930-21352000-2170​‌​​‌​%7-11
Satırlar tek bir şartnamenin minimumları DEĞİLDİR. Aynı ısıl işlem durumu için birden çok bağımsız kaynağın (üretici veri sayfaları, şartname başlık kayıtları, devlet laboratuvarı raporları) verdiği değerlerin kapsayıcı aralığıdır. Sipariş için şartname minimumu esas alınmalıdır. Grafikte aralık olarak verilen değerler alt sınırdan çizilmiştir; tam aralık tablodadır. Sertlik ve mukavemet bandı, yaşlandırma sıcaklığı ve süresine göre bandın içinde kayar; sipariş şartnamesinde yaşlandırma koşulu belirtilmelidir. Çözelti tavlı durumda mukavemet değerleri karta yazılmamıştır: bu durum için 4 bağımsız kaynakla teyit edilmiş ortak bir akma/çekme bandı bulunamadı, yalnızca sertlik bandı teyit edilebildi.

​‌​​‌​

ISIL İŞLEM — ŞEMATİK
1 · ÇÖZELTİ TAVI
815-820 °C (1500 °F)
1 saat (kesit kalınlığına göre; üretici veri sayfalarında en az 30 dakika)
2 · SOĞUTMA
havada oda sıcaklığına
3 · YAŞLANDIRMA
aşağıdaki tabloya bakınız
Yaşlandırma480 °CYaşlandırma510 °CYaşlandırma sıcaklığı (°C)

Çözelti tavı
Adım​‌​​‌​Çözelti tavı (solution anneal) — yumuşak martenzit
Sıcaklık​‌​​‌​815-820 °C (1500 °F)
Süre​‌​​‌​1 saat (kesit kalınlığına göre; üretici veri sayfalarında en az 30 dakika)
Soğutma​‌​​‌​havada oda sıcaklığına
Sonuç sertlik​‌​​‌​28-35 HRC (yumuşak, dislokasyon yoğun Fe-Ni lata martenziti; talaşlı işleme bu durumda yapılır)
​‌​​‌​

Yaşlandırma — yaygın uygulama
AdımYaşlandırma — yaygın uygulama​‌​​‌​
Sıcaklık480 °C (900 °F)​‌​​‌​
Süre3-6 saat​‌​​‌​
Soğutmahavada​‌​​‌​
Sonuç sertlik52-55 HRC​‌​​‌​

Yaşlandırma — yayımlanmış tam aralık
Adım​‌​​‌​Yaşlandırma — yayımlanmış tam aralık
Sıcaklık​‌​​‌​480-510 °C (900-950 °F)
Süre​‌​​‌​3-6 saat
Soğutma​‌​​‌​havada
Sonuç sertlik​‌​​‌​50-55 HRC
Şema şematiktir; zaman ekseni ölçekli değildir. Maraging 250/300/350 için yayımlanmış TTT veya CCT eğrisi kullanılmamıştır. Sertleşme karbür çökelmesiyle değil, intermetalik çökelmeyle olur: yaşlandırmada Ni3Mo, Ni3Ti (eta) ve uzun sürelerde Fe2Mo / Fe7Mo6 nano çökeltileri oluşur. Karbon en çok %0,03’te tutulur; bu kasıtlıdır, çünkü karbon titanyumla TiC oluşturur ve darbe dayanımını, sünekliği ve tokluğu düşürür. Çözelti tavında su verme yoktur. Havada soğutma ile doğrudan yumuşak martenzit elde edilir; sertleşme için kritik soğuma hızı şartı yoktur, bu nedenle kalın kesitler de boydan boya aynı yapıyı alır. Yaşlandırma sıcaklığı servis sıcaklığının üst sınırını da belirler: 480-510 °C’de yaşlandırılmış bir parça bu sıcaklığa yakın servis sıcaklıklarında yaşlanmaya devam eder ve aşırı yaşlanır. Yaşlandırmada boyut değişimi küçüktür: kaynaklar yaklaşık %0,05 ile %0,10 arasında, tüm boyutlarda düzgün bir büzülme verir ve su verme olmadığı için çarpılma bildirilmez. Sayısal değer için ‘celiskiler’ bölümüne bakınız.

​‌​​‌​

Maraging 300 · İki Durum

Çözelti tavlı (teslim durumu)​‌​​‌​Akma ~830 MPa · Çekme ~1030 MPa · Uzama ~%16 · Kesit daralması ~%70 · ~30–35 HRC — yumuşak, kolay işlenir
Yaşlandırılmış (482 °C)​‌​​‌​Akma 1930–2000 MPa · Çekme 2000–2035 MPa · Uzama %8–12 · Kesit daralması %40–46 · 50–55 HRC (nominal ~52 HRC)
Kırılma tokluğu​‌​​‌​— (C300 için bulunan tek sayısal KIc verisi tek kaynaklıdır; katalog değeri olarak yayımlanmamıştır)

Isıl işlem​‌​​‌​

Mekanizma, düşük karbonlu demir-nikel martenzitinin yaşlandırma ile sertleştirilmesidir; sertleşme karbürlerden değil Ni₃Mo / Ni₃Ti / Fe₂Mo intermetaliklerinden gelir. Çözelti tavı: ~816 °C (1500 °F), tipik olarak 1 saat (ağır kesitlerde inç başına ~1 saat), havada soğutma → ~30–35 HRC. Yaşlandırma: 482 °C (900 °F), 3–6 saat (kaynaklar kesit boyutuna göre 3 veya 6 saat verir), havada soğutma → ~52 HRC, ~2000 MPa çekme. Basınçlı döküm kalıpları için değiştirilmiş çevrim: 816–829 °C’de inç başına 1 saat tavlama + 527–538 °C’de 6 saat yaşlandırma. Boyutsal kararlılık: yaşlandırmada yaklaşık %0,05 doğrusal büzülme görülür — su vermesi olmadığı için çarpılma konvansiyonel sertleştirilen çeliklerin çok altındadır ve parçalar bitirme ölçüsüne yakın işlenip sonra yaşlandırılabilir. Standart teslim durumu çözelti tavlıdır.

Kaynak​‌​​‌​

Mukavemet sınıfına göre kaynak kabiliyeti iyidir. Fabrika ve servis merkezi veri sayfalarının ortak ifadesi şudur: ön tav ve ön ısıtma gerekmez — bu, konvansiyonel yüksek mukavemetli alaşım çeliklerine göre gerçek bir ayırt edici özelliktir ve doğrudan çok düşük karbondan gelir (ITAB’da kırılgan karbon martenziti ve hidrojen çatlaması riski oluşmaz). Onarım kaynağı kabiliyeti de iyidir. Kaynak sonrası yaşlandırma gereklidir: kaynak normalde yumuşak (çözelti tavlı) durumda yapılır ve ardından tüm parça yaşlandırılır. Zaten yaşlandırılmış malzemeye kaynak yapılırsa yine yaşlandırma gerekir ve ITAB tokluğu ana metalle tam olarak eşleşmez. Not: genel bir malzeme veri tabanı “ön tav ve kaynak sonrası ısıl işlem gerekir” der; bu, fabrika veri sayfalarının ortak görüşüyle çelişmektedir — kritik işte kaynak mühendisinizin ilgili fabrikanın WPS’i ile teyit etmesi doğru olur.

Talaşlı imalat​‌​​‌​

Tavlı durumda işlenebilirliği, aynı sertlik seviyesindeki AISI 4340 ile kıyaslanır. Standart pratik: kaba ve genellikle bitirme işlemesini yumuşak (çözelti tavlı) durumda yapın, sonra yaşlandırın — yaşlandırmadaki çarpılma çok küçük olduğu için bitirme işlemelerinin büyük bölümü sertleştirmeden önce tamamlanabilir; bu, çarpılan ve sertleştirme sonrası taşlama gerektiren konvansiyonel takım çeliklerine göre alaşımın başlıca ticari avantajıdır. Yaşlandırıldıktan sonra (52+ HRC) işlemek için rijit tezgâh, çok keskin (genellikle karbür) takım ve bol soğutma sıvısı şarttır. Aşınma direnci için nitrürleme uygulanabilir (tek kaynaklı bilgi).

Kullanım Sınırları ve Karşılaştırma​‌​​‌​

KARŞILAŞTIRMA
Üç derece aynı ısıl işlem yoluyla (815-820 °C çözelti tavı + havada soğutma, ardından 480-510 °C yaşlandırma + havada soğutma) karşılaştırılmıştır. Bileşim bantları AMS 6512 / 6514 / 6515 başlık kayıtlarındaki nominal bileşim ile üretici ve şartname bantlarından; yaşlandırılmış mukavemet ve sertlik değerleri aynı durum (çözelti tavlı + yaşlandırılmış) için birden çok bağımsız kaynağın verdiği değerlerin kapsayıcı aralığı olarak yazılmıştır. Tek bir üreticinin tipik tablosu tek başına kullanılmamış, kaynaklar arasındaki dağılım aralık olarak bırakılmıştır. Molibden bandı üç derecede de aynıdır; değişen kobalt ve titanyumdur.
​‌​​‌​

KaliteAMSKobaltMolibdenTitanyumKarbonErgitmeYaşlandırılmış akma MPaYaşlandırılmış çekme MPaSertlik HRCUzamaNot
Maraging 250 (18Ni-250 · UNS K92890 · 1.6359)AMS 6512 (çubuk, dövme, mekanik boru, halka) · AMS 6520 (sac, şerit, levha)​‌​​‌​%7,0-8,5 (AMS nominali %7,8)%4,6-5,2 (AMS nominali %4,9)​‌​​‌​%0,30-0,50 (AMS nominali %0,40)en çok %0,03​‌​​‌​Sarf elektrot vakum ergitmeli (VIM + VAR)1700-1760​‌​​‌​1760-186048-52​‌​​‌​%6-11Üç derecenin en toklusu; kırılma tokluğu ve gerilmeli korozyon dayanımı en yüksek olan derecedir.​‌​​‌​
Maraging 300 (18Ni-300 · UNS K93120 · 1.6358)AMS 6514 (çubuk, dövme, mekanik boru, halka) · AMS 6521 (sac, şerit, levha) · AMS 6463 (kaynak teli)​‌​​‌​%8,5-9,5 (AMS nominali %9,0)%4,6-5,2 (AMS nominali %4,9)​‌​​‌​%0,50-0,80 (AMS nominali %0,65)en çok %0,03​‌​​‌​Sarf elektrot vakum ergitmeli (VIM + VAR)1930-2135​‌​​‌​2000-217050-55​‌​​‌​%7-11Kobalt ve titanyum 250’ye göre artırılmıştır; akma dayanımı yaklaşık 300 MPa yükselirken uzama düşer.​‌​​‌​
Maraging 350 (18Ni-350 · UNS K93160)AMS 6515 (çubuk, dövme, boru, halka — çift vakum ergitmeli)​‌​​‌​%11,5-12,5 (AMS nominali %12,0)%4,6-5,2 (AMS nominali %4,9)​‌​​‌​%1,30-1,60 (AMS nominali %1,40)en çok %0,03​‌​​‌​Çift vakum ergitmeli (AMS 6515 şartı)2275-2320​‌​​‌​2310-241553-58​‌​​‌​%6-8Titanyum 250’nin yaklaşık 3,5 katıdır. Gerilmeli korozyon çatlağına en duyarlı derecedir (NASA raporu); sac/levha için doğrulanmış AMS numarası yoktur.​‌​​‌​
Kobalt %7,8’den %12,0’a, titanyum %0,40’tan %1,40’a çıkarıldığında yaşlandırılmış akma dayanımı yaklaşık 1700 MPa’dan 2300 MPa’ın üzerine, sertlik 48 HRC’den 55 HRC dolayına yükselir. Molibden bandı üç derecede de %4,6-5,2’dir; mukavemeti yükselten molibden miktarı değil, kobalt-titanyum artışının oluşturduğu intermetalik çökelti yoğunluğudur. Bedeli: uzama %11 seviyesinden %6’ya, kaynaklarda verilen kesit daralması 350 derecesinde %25’e iner, gerilmeli korozyon çatlağı duyarlılığı mukavemetle birlikte artar (NASA raporu 350 derecesini en duyarlı derece olarak verir) ve kobalt miktarı arttıkça alaşım maliyeti yükselir. Aynı satırdaki mukavemet ve sertlik değerleri tek bir şartnamenin minimumları değildir; farklı bağımsız kaynakların aynı ısıl işlem durumu için verdiği değerlerin kapsayıcı aralığıdır. Sipariş için şartname minimumu esas alınmalıdır. Kaynaklar 350 derecesinin yaşlandırma sonrası sertliğini 53 HRC (Dynamic Metals) ile 55-60 HRC (SSA Corp) arasında vermektedir; tabloda tek sayı yerine aralık yazılmıştır.

Maraging 300 · Özellikler ve Komşu Kaliteler

​‌​​‌​

Kullanım sıcaklığı~450 °C (840 °F)’ye kadar kullanılabilir mukavemet; üzerinde aşırı yaşlanma ve mukavemet kaybı başlar​‌​​‌​
Korozyon — ÖNEMLİPaslanmaz değildir. Kayda değer krom içermez; korozyon direnci konvansiyonel düşük alaşımlı martenzitik çeliklerle kıyaslanabilir düzeydedir. Nemli veya deniz ortamında kaplama, fosfatlama, boya veya yağ filmi gibi geleneksel koruma gerekir​‌​​‌​
ManyetikMartenzitik demir esaslı alaşım olarak ferromanyetiktir​‌​​‌​
Ayırt edici özellikÇok yüksek mukavemette korunan tokluk ve süneklik (yaşlandırılmış durumda %8–12 uzama, %40–46 kesit daralması) — aynı sertliğe temperlenen konvansiyonel çelikler pratikte sünekliğini yitirir​‌​​‌​
Maraging 250Daha düşük Co (~%7,5–8,5) ve Ti (~%0,4); yaşlandırılmış çekme ~1720–1760 MPa, ~48–50 HRC. Daha tok, daha düşük mukavemetli seçenek​‌​​‌​
Maraging 350Daha yüksek Co (~%12) ve Ti (~%1,4); yaşlandırılmış çekme ~2340–2410 MPa, ~55–60 HRC. En yüksek mukavemet, en düşük tokluk​‌​​‌​
AerMet 100Karbür içeren (karbonsuz değil) ikincil sertleşen bir çeliktir; çekme ~1930–1965 MPa. Kırılma tokluğu ve gerilmeli korozyon direnci çok iyidir, ancak karbür içeriği nedeniyle maraging çeliğinden daha zor işlenir ve konvansiyonel su verme-temperleme gerektirdiği için daha çok çarpılır​‌​​‌​
AISI 4340Benzer çekme seviyelerine ısıl işlemle çıkarılabilir, ancak çok daha düşük süneklik ve tokluk ile, ayrıca çok daha fazla su verme çarpılmasıyla​‌​​‌​
İhracat kontrolüÇift kullanımlı, ihracat kontrolüne tabi malzemedir (çok taraflı yayılmayı önleme rejimleri kapsamında). Uluslararası sevkiyatta son kullanım beyanı, ihracat lisansı ve/veya varış ülkesi belgeleri normalde gereklidir​‌​​‌​

Sık Sorulan Sorular

“Maraging” ne demek, neden neredeyse hiç karbon yok?​‌​​‌​

“Maraging”, martensitic ageing (martenzitik yaşlandırma) ifadesinin kısaltmasıdır. Konvansiyonel alaşım çelikleri sertliğini, su vermeyle martenzit yapısına hapsedilen karbondan alır. Maraging çeliğinde ise karbon bilinçli olarak çok düşük tutulur (≤%0,03). Sonuç, fabrikadan çıktığı gibi veya basit bir havada soğutmalı çözelti tavının ardından yumuşak, tok bir demir-nikel martenzitidir — yaklaşık 30–35 HRC, rahat işlenir ve şekillendirilir. Mukavemetin tamamı sonradan, ayrı ve düşük sıcaklıklı bir yaşlandırma adımında (yaklaşık 482 °C’de birkaç saat) eklenir; bu sırada matris boyunca nanometre boyutunda nikel-molibden ve nikel-titanyum intermetalikleri çökelir, sertlik 50–55 HRC’ye, çekme dayanımı ~2000 MPa’ya çıkar. Hiçbiri karbona bağlı olmadığı için alaşım, eşdeğer mukavemetteki yüksek karbonlu çeliklerin kırılganlığından ve çatlama riskinden kurtulur.

Parçalar neden yaşlandırmadan önce işleniyor, yaşlandırmada ne kadar hareket ediyor?​‌​​‌​

Maraging 300 normalde yumuşak, çözelti tavlı durumda (~30–35 HRC) tedarik edilir ve bu hâlde yumuşak bir alaşımlı çelik gibi işlenir. Sonrasındaki yaşlandırma, yaklaşık 482 °C’de havada soğutmalı, su vermesi olmayan basit bir çevrimdir; bu yüzden çok küçük ve öngörülebilir bir boyut değişimi yaratır — C300 için fabrika verisi yaklaşık %0,05 doğrusal büzülme mertebesindedir. Bu, konvansiyonel bir takım çeliğinin sertleştirme suyundaki hareketinin çok altındadır. Dolayısıyla atölyeler dar toleranslı detayları yaşlandırmadan önce bitirir ve diğer yüksek mukavemetli çeliklerin ihtiyaç duyduğu sertleştirme sonrası taşlama pasosunu azaltır veya tamamen ortadan kaldırır. Hassas kalıp ve havacılık parçalarında malzemenin başlıca ticari avantajı budur.

Maraging 300 paslanmaz mı, korozyon koruması gerekir mi?​‌​​‌​

Hayır — adına ve bazı katalogların yanlış etiketlemesine rağmen Maraging 300 paslanmaz çelik değildir. Kayda değer krom içermez; korozyon direnci yalnızca nikel içeriğinden gelen dolaylı bir dirençtir ve 400 ya da 300 serisi paslanmazlarla değil, sıradan düşük alaşımlı martenzitik bir çelikle kıyaslanabilir. Çıplak parçalar nemli, deniz veya kimyasal olarak agresif ortamlarda paslanır. Kuru ve kontrollü bir ortam dışındaki her servis için geleneksel koruma planlayın: kaplama, fosfatlama, boya veya yağ/gres filmi — tıpkı 4340 veya benzeri bir alaşımlı çelikte yapacağınız gibi. Kaplama ve boya uyumluluğunu müşterinin yaşlandırma çevrimiyle birlikte değerlendirin; bazı kaplamalar son yaşlandırmadan sonra uygulanmak zorundadır.

​‌​​‌​

→ Kimyasal bileşim, mekanik özellikler ve ısıl işlem bilgileri için: Maraging 300 teknik veriler

​‌​​‌​

Benzer ürünler​‌​​‌​

4340 VAR  ·  Maraging 350  ·  AerMet 100  ·  AISI 8740  ·  Tüm nikel alaşımlar →

​‌​​‌​

​‌​​‌​