UNS S43400 · W.Nr. 1.4113 · X6CrMo17-1 · ~%17 Cr – ~%1 Mo. FERRİTİKTİR: Rodacciai kartının başlığı ‘FERRITIC 434’ yazar, Ulbrich ‘ısıl işlemle sertleştirilemez’ der. ÇÖKELME SERTLEŞMEZ; H900 / H1025 benzeri bir ÇÖKELME SERTLEŞTİRME kademesi YOKTUR. ASTM S43400 (SSINA, BSSA, Ulbrich): C en çok %0,12 – Mn en çok %1,00 – Si en çok %1,00 – P en çok %0,040 – S en çok %0,030 – Cr %16,0-18,0 – Mo %0,75-1,25 – kalan Fe. EN 10088 1.4113 (Rodacciai, worldstainless, BSSA): C en çok %0,08 – Si en çok %1,00 – Mn en çok %1,00 – P en çok %0,040 – S en çok %0,030 (EN 10088-3 uzun ürün, Rodacciai) veya en çok %0,015 (EN 10088-2 yassı ürün, worldstainless) – Cr %16,0-18,0 – Mo %0,90-1,40 – kalan Fe. İKİ STANDART AYNI DEĞİLDİR: molibden bandı ASTM’de %0,75-1,25, EN’de %0,90-1,40; karbon tavanı ASTM’de %0,12, EN’de %0,08. KROM BANDI 430 İLE AYNIDIR; iki kaliteyi ayıran tek şey molibdendir.
430’un yetmediği, molibdenin gerektiği yerler için alınır. Ulbrich tipik kullanımları otomotiv süsleme, fırın yanma odası, bulaşık makinesi ve restoran ekipmanı olarak sayar ve molibden ilavesinin ‘korozyon direncini ve buz çözücü kimyasallara direnci artırdığını’ yazar;
Formlar
Yuvarlak çubuk · lama · levha · sac · boru · dövme. Tüm formlar sipariş bazında temin edilmektedir.
Standartlar
AMS: YOKTUR. SSINA’nın tip/şartname tablosunda Tip 434 (S43400) satırının AMS sütunu BOŞTUR. ASTM: A240 / A240M (levha, sac, şerit) — SSINA’nın Tip 434 satırında yer alan TEK ASTM numarasıdır. EN: 1.4113 · EN 10088-2 (yassı ürün) · EN 10088-3 (uzun ürün). SAE tip numarası: 51434. 434’ÜN ŞARTNAME KAPSAMI DARDIR. SSINA’nın tip/şartname tablosunda Tip 434 satırında yalnızca ASTM A240 vardır; ASME, AMS, askeri ve ACI sütunları BOŞTUR. Karşılaştırma için: Tip 430 satırında 19 ASTM numarası, Tip 405 satırında 8 ASTM numarası bulunur.
Artısı
430 ile aynı krom seviyesinde molibden tabanı olması. ASTM en az %0,75, EN en az %0,90 molibden ZORUNLU kılar (SSINA, BSSA, Ulbrich, Rodacciai, worldstainless); 430’da molibden şartı yoktur.
Kaynak
Ferritiklerin genel kaynak kuralları geçerlidir. SSINA kaynak el kitabı Tip 434 için ostenitik dolgu metali kullanıldığını yazar ve kararlaştırılmış kalitelerde düşük karbonlu ostenitik tel (örneğin 316L) önerir;
Sınırları
1) ISIL İŞLEMLE SERTLEŞMEZ (Ulbrich). Su verme ile mukavemet kazanmaz, çökelme sertleşmez. 2) ŞARTNAME KAPSAMI DARDIR: SSINA tablosunda Tip 434 için yalnızca ASTM A240 vardır. Çubuk, boru, dövme ve bağlantı elemanı için 434’e adanmış ASTM şartnamesi doğrulanamamıştır;
Veriler üretici veri sayfalarından derlenmiştir · sipariş öncesi güncel şartnameden teyit ediniz
Bu sayfada · tıklayın, ilgili bölüme gider
AISI 434 NedirÜrün Formuna Göre StandartlarStandardı OLMAYAN Ürün FormlarıKimyasal BileşimMekanik DeğerlerFiziksel ÖzelliklerIsıl İşlem ve Isıl KararlılıkKaynakTalaşlı İmalat ve ŞekillendirmeKorozyonSık Sorulan Sorular
AISI 434, ferritik paslanmaz çelik sınıfında yer alan bir alaşımdır ve genellikle orta seviyede korozyon direnci, iyi işlenebilirlik ve yüksek sıcaklık dayanımı ile bilinir. Krom (Cr) ve mangan (Mn) içeriğiyle ferritik özellikler sunar ve çoğunlukla orta korozyon direnci gerektiren uygulamalar için kullanılır.
AISI 434, orta seviyede çekme dayanımı ve akma dayanımı sunar, ancak sertlik ve aşınma direnci bakımından austenitik çeliklere göre sınırlıdır. Ferritik yapısı, şekil alabilirliği ve işlenebilirliği artırırken, yüksek sıcaklık dayanımını da olumlu etkiler.
KOROZYON DAYANIMI: Sertleştirilemeyen ferritiklerin en yaygın olarak kullanılan AISI 430’un farklı bir versiyonudur. Molibden eklenmesi alaşımın genel korozyon direncini arttırır ve alaşımları kimyasalların çözülmesiyle alaşıma dirençli hale getirir.
KAYNAK YAPILABİLİRLİK: Kaynaklanabilirlik için, %0.008 ila %0.030’luk kontrollü bir kükürt içeriği tavsiye edilir.
İŞLENEBİLİRLİK: İşlenebilirlik için, %0.015 ila %0.030’luk kontrollü bir kükürt içeriği tavsiye edilir.
ISIL İŞLEM: İyi ısı ve oksidasyon direncini 1500ºF (816ºC) ‘ye kadar iyi mekanik özellikleriyle birleştirir.
KULLANIM ALANLARI: Genellikle Beyaz eşya, otomotiv, endüstriyel makineler ve dekoratif ürünler, dış mimari ve profil üretiminde kullanılır.
1.4113, ferritik paslanmaz çelik kategorisinde yer alır ve orta seviyede korozyon direnci, yüksek sıcaklık dayanımı ve işlenebilirlik sunar. Ancak, austenitik çelikler kadar yüksek korozyon direnci sağlamadığından, agresif kimyasal ortamlar ve yüksek aşınma koşulları için uygun değildir. Orta düzey korozyon riski ve yüksek sıcaklık dayanımı gerektiren uygulamalar için ideal bir seçenektir.
Yuvarlak çubuk · Lama · Levha · Sac · Boru · Dövme Tüm formlar sipariş bazlı temin edilmektedir.
AISI 434 Nedir — Tek Bir Elementin Aldığı Yol
KARŞILAŞTIRMA
Aynı standart seti: ASTM kimyasal bantları SSINA ve BSSA’nın tip tablolarından, EN 10088 bantları worldstainless tablosundan ve üretici kartlarından (Rodacciai, Lucefin, DEW, thyssenkrupp, Aalco); sertleşme davranışı, kaynak edilebilirlik ve işlenebilirlik üreticilerin kendi veri sayfalarından. DÖRT KALİTE DE FERRİTİK AİLEDENDİR: hiçbiri çökelme sertleşmez, hiçbirinde H900 / H1025 benzeri çökelme sertleştirme kademesi yoktur. Tek istisna, 430F’nin EN karşılığı olarak yazılan 1.4104’tür; o numara EN 10088-3’te martenzitik sınıfa girer ve su verilip temperlenebilir.
DEFENCE METAL
Kalite
UNS
W.-Nr.
EN adı
Karbon
Krom
Molibden
Alüminyum
Kükürt
Sertlesme
Kaynak edilebilirlik
Not
AISI 405
S40500
1.4002
X6CrAl13
ASTM: en çok %0,08 · EN: en çok %0,08
ASTM: %11,5-14,5 · EN: %12,0-14,0 — AİLENİN EN DÜŞÜK KROMU
—
%0,10-0,30 — AİLEDE ALÜMİNYUM İÇEREN TEK KALİTE
Şartlı. 150-200 °C ön tav ve 790-815 °C kaynak sonrası tavlama önerilir (Aalco, worldstainless); DEW ark kaynağını önermez ve ısı girdisini 1 kJ/mm altında tutmayı ister.
Ailenin referans kalitesi ve AMS numarası olan tek üyesi (AMS 5503 sac/şerit/levha, AMS 5627 çubuk/tel/dövme).
AISI 430F
S43020
1.4104 (X14CrMoS17) ve 1.4105 (X6CrMoS17) — İKİSİ DE YAZILIR, AYNI DEĞİLDİR
X14CrMoS17 / X6CrMoS17
ASTM S43020: en çok %0,12 (taban yoktur) · EN 1.4104: %0,10-0,17 (TABANI VAR) · EN 1.4105: en çok %0,08
ASTM: %16,0-18,0 · EN 1.4104: %15,5-17,5
ASTM: en çok %0,60 · EN 1.4104: %0,20-0,60
—
ASTM: en az %0,15 · EN 1.4104: %0,15-0,35 — KASITLI OLARAK EKLENMİŞTİR
ASTM 430F (S43020) ferritiktir ve ısıl işlemle sertleşmez. EN 1.4104 martenzitik sınıftadır: 950-1070 °C su verme + 550-650 °C temperleme (DEW, Lucefin, Rodacciai, ABRAMS).
UYGUN DEĞİLDİR. DEW ‘direnç ve sürtünme kaynağı dışında kaynak edilmez’ der; ABRAMS ‘genel olarak önerilmez’ der; Lucefin kaynak edilebilirliği ‘zor’ verir; BSSA serbest işlenir kalitelerin kaynak edilebilirliğini ‘daha sınırlı’ diye tanımlar.
430 + kükürt. İşlenebilirlik için kaynak edilebilirlik ve klorürlü ortam direnci feda edilmiştir.
AISI 434
S43400
1.4113
X6CrMo17-1
ASTM: en çok %0,12 · EN: en çok %0,08
%16,0-18,0 — 430 ile AYNI
ASTM: %0,75-1,25 · EN: %0,90-1,40 — AİLEDE MOLİBDEN TABANI OLAN TEK KALİTE
—
ASTM: en çok %0,030 · EN 10088-3: en çok %0,030 · EN 10088-2: en çok %0,015
Isıl işlemle sertleşmez (Ulbrich).
430 ile aynı sınırlar. 434’e özgü dolgu metali ve ön tav sayısı dört bağımsız kaynakla doğrulanamamıştır; SSINA kaynak el kitabı 434 için ostenitik dolgu metali kullanımını yazar.
430’dan tek farkı molibdendir. Ulbrich molibdenin ‘korozyon direncini ve buz çözücü kimyasallara direnci artırdığını’ yazar; SSINA 434’ü ‘daha iyi korozyon direnci gerektiğinde’ belirtilen kalite olarak tanımlar.
Tablo yalnızca standart metinlerinden ve üretici veri sayfalarından alınan bantları karşılaştırır; laboratuvar korozyon testi karşılaştırması YAPILMAMIŞTIR. Aynı ortam ve aynı süre için birden fazla bağımsız laboratuvarın verisi bulunamadığı için korozyon diyagramı üretilmemiştir. 430 ile 434 arasındaki tek bileşim farkı molibdendir; 430 ile 430F arasındaki tek belirleyici fark kükürttür; 405’i ailenin geri kalanından ayıran şey hem düşük krom hem de alüminyumdur. ASTM ve EN karbon tavanları dört kalitede de aynı değildir. ASTM %0,12 tavanı ile EN %0,08 tavanı karıştırılırsa sipariş yanlış malzeme getirir.
AISI 434 (UNS S43400 / W.Nr. 1.4113 / DIN X6CrMo17-1), 430‘un molibden ilaveli türevidir. Kimyası 430 ile aynıdır — %16–18 Cr, düşük karbon, nikelsiz ferritik — tek bir ilave dışında: %0,75–1,25 molibden (EN tarafında %0,90–1,40). Alaşımın bütün var oluş sebebi bu tek elementtir ve verdiği şey de tek bir şeydir: klorüre karşı çukurcuk direnci.
Mekanizma ölçülebilir ve tek bir formülle anlatılır. Çukurcuk direnci eşdeğeri PREN = %Cr + 3,3 × %Mo. 430 için molibden sıfır olduğundan PREN = 16–18‘dir. 434 için ASTM bandının uçları: 16 + 3,3 × 0,75 = 18,5 ve 18 + 3,3 × 1,25 = 22,1. Yani molibden, aynı kromla PREN’i yaklaşık %20–25 yükseltir. Bu, bağımsız bir kaynağın 434 için yayımladığı PREN 18,5–22,1 bandıyla birebir uyuşuyor — formülün gerçekten uygulandığının teyididir.
Ama 434 bir ferritiktir ve ferritik olmanın bedeli molibdenle ödenmez. Nikel içermez, ostenitik değildir, ısıl işlemle sertleştirilemez, kaynakta tane irileşir, 475 °C gevrekliğine açıktır ve derin çekmede halat izi (roping / ridging) yapar. 434, “biraz daha iyi 430″dur — “ucuz 316” değildir. Bu iki cümle arasındaki fark, bu sayfadaki her şeyi belirler.
Ferritiklerin iş atı ve giriş seviyesi. Ucuz, bulunabilir, parlak tavlanabilir. Molibdeni olmadığı için PREN 16–18’dir ve tuzlu ortamda çukurlaşır. Otomotiv üreticisinin kendi ürün broşürü açık: 430 parlak tav, “iç mekân veya tamamen kapsüllenmiş ürünler” içindir
AISI 436 (S43600) (434 + niyobyum)
434’ün stabilize edilmiş hâli. Niyobyum, en az 5 × C ve en çok %0,80 oranında eklenir; karbonu NbC olarak bağlar ve kaynakta krom karbür çökelmesini önler. Sonuç: kaynaklanabilirlik ve taneler arası korozyon direnci belirgin biçimde daha iyi, derin çekmede halat izi daha az. Kaynaklanacak veya derin çekilecek bir parça için doğru kalite 434 değil, 436’dır
Stabilize, molibdensiz yüksek kromlu türevler
Bir otomotiv üreticisinin %19–21 Cr, C ≤%0,02, niyobyum stabilize kalitesi, molibden olmadan 434/436 ile karşılaştırılabilir tuz direnci sunduğunu ve kaynaklanabilirlik ile şekillendirilebilirliğin daha iyi olduğunu bildiriyor. Molibden fiyatı yüksekse bu yol araştırılmaya değer
Korozyonda 434’ü açık ara geçer (PREN ~24 ve üstü). Şekillendirilebilirliği çok daha iyi, kaynaklanabilirliği çok daha iyi, düşük sıcaklık tokluğu kıyaslanamaz. Bedeli nikel fiyatıdır — ve unutulan bir kusur: 316 klorürlü gerilmeli korozyon çatlamasına (SCC) açıktır, 434 ise fiilen bağışıktır
Düşük kromlu (%11,5–14,5), alüminyum ilaveli ferritik. Kaynak sonrası sertleşmeyi önlemek için tasarlanmıştır. Korozyon direnci 434’ün çok altındadır
Ürün Formuna Göre Standartlar
ÜRÜN FORMUNA GÖRE STANDARTLAR
DEFENCE METAL
Ürün formu
Standartlar
Levha · sac · şerit (ANA YOL)
AMS YOKTUR. ASTM A240 / A240M — SSINA’nın Tip 434 satırındaki TEK ASTM numarasıdır · EN 10088-2 (1.4113)
Yuvarlak çubuk · lama (profil)
AMS YOKTUR. 434’e adanmış bir ASTM çubuk şartnamesi doğrulanamamıştır; ASTM A276 ve A479 SSINA tablosunda Tip 430 satırındadır, Tip 434 satırında YOKTUR. Sipariş EN 10088-3 (1.4113, +A ve soğuk çekilmiş kademeler) üzerinden yazılmalıdır.
Boru · tube
AMS YOKTUR. 434 için doğrulanmış bir boru şartnamesi bulunamamıştır. Ferritik tube şartnamesi ASTM A268, SSINA tablosunda Tip 405 ve Tip 430 satırlarında geçer, Tip 434 satırında GEÇMEZ. Sipariş alıcı ile satıcı arasında anlaşılan bir şartnameye bağlanmalıdır.
Dövme
AMS YOKTUR. 434 için doğrulanmış bir dövme şartnamesi bulunamamıştır; ASTM A473 ve A314 SSINA tablosunda Tip 405, Tip 430 ve Tip 430F satırlarında geçer, Tip 434 satırında GEÇMEZ.
Tel · bağlantı elemanı
AMS YOKTUR. 434 için doğrulanmış bir tel veya bağlantı elemanı şartnamesi bulunamamıştır. Rodacciai 1.4113’ü tel ve soğuk şekillendirme çubuğu formlarında üretir; sipariş EN 10088-3’e bağlanmalıdır.
AMS numaraları ÖNCE, ASTM numaraları sonra yazılır; bu kalitede AMS numarası olmadığı için doğrudan ASTM verilmiştir. 434’ün ASTM kapsamı tek numaradır (A240). Diğer formlarda EN 10088-3 veya anlaşmalı şartname kullanılmalıdır. 430’un ASTM numaraları (A276, A479, A268, A511 vb.) 434 siparişine YAZILMAMALIDIR; SSINA tablosunda Tip 434 satırında bulunmazlar.
434’ün şartname kapsaması YASSI ÜRÜN etrafında kurulmuştur ve bu, malzemenin ne için yapıldığının doğrudan sonucudur: 434 bir otomotiv dış donanım sacıdır. Diğer ürün formlarında kapsama zayıftır.
Ürün Formuna Göre Standartlar · S43400 / 1.4113
DEFENCE METAL
Levha · sac · şerit (ANA YOL)
ASTM A240 / ASME SA-240 — UNS S43400 Tip 434 olarak listelenir. 434’ün gerçek ve ana şartnamesi budur
Avrupa — yassı ürün
EN 10088-2, kalite 1.4113 / X6CrMo17-1. Korozyona dayanıklı yassı ürünlerin ana EN şartnamesi
Avrupa — bar, tel, yarı mamul
EN 10088-3. 1.4113 bu şartnamede listelenir — bar ve tel formunda Avrupa yolu, ASTM yolundan daha güçlüdür
Dikişsiz ve dikişli tüp
ASTM A268 (ferritik ve martenzitik paslanmaz tüp) kalite listesinde TP434 GÖRÜLMÜYOR. İki ayrı kaynakta listelenen kaliteler TP405, TP409, TP410, TP430, TP439, TP444, TP446-1, TP446-2 ile S44660 ve S44735 etrafında. “ASTM A268 TP434” diye bir ürün sipariş etmeden önce standardın güncel baskısından teyit edin — eski baskılarda yer almış olabilir, ama bu sayfada doğrulanamadı
Ulusal karşılıklar
JIS SUS434 · GB 1Cr17Mo · ISO X6CrMo17-1
Kaynak sarf malzemesi
434 için eşleşen bir ferritik dolgu metali standardı doğrulanamadı. Pratikte AWS E/ER 308L veya 309L (ostenitik) ya da 430 tipi ferritik dolgu kullanılır — otomotiv üreticisinin kendi broşürü “AWS E/ER 308L ve Tip 430 dolgular standarttır” diyor. Bu bir ana metal eşleşmesi değildir
ASME kod kapsamı
434 basınç sınırı malzemesi olarak yaygın kullanılmaz ve bu sayfada bir ASME emniyet gerilmesi kapsamı doğrulanamadı. Bir kod sıcaklığı yayımlamayın
Standardı OLMAYAN Ürün Formları — Ticari Olarak En Değerli Bölüm
434 çok bilinen bir kalite adıdır ve bu yüzden her formda bulunduğu varsayılır. Bulunmaz.
S43400 için Şartname Boşlukları
DEFENCE METAL
Boru ve tüp
ASTM A268 kalite listesinde TP434 doğrulanamadı (yukarıya bakın). A312 ostenitiktir ve kapsamaz. 434 boru üretilir ve satılır — ama fabrika şartnamesiyle. Bir müşteri “ASTM’ye göre 434 boru” istiyorsa, dürüst cevap: kimya A240/EN 10088-2’ye, boyut ve muayene anlaşmaya göre
Flanş · dövme fitting
ASTM A182 kalite listesinde 434 yoktur. A182’nin ferritik tarafı F429/F430 etrafındadır. 434 flanş, sacdan veya bardan işlenerek yapılır
Cıvata · somun
ASTM A193 / A194 / A320 kalite listelerinde 434 yoktur. Ferritik paslanmazlar zaten yüksek gerilmeli bağlantı elemanı için uygun değildir: sertleştirilemezler ve düşük sıcaklık tokluğu sınırlıdır
Döküm
434’ün standartlaşmış bir döküm eşdeğeri yoktur. Ferritik döküm kaliteleri (ASTM A743 CB-30, CC-50 gibi) bambaşka bileşimlerdir. Molibdenli 17Cr ferritik döküm diye bir ASTM kalitesi listelenmez
Yüksek sıcaklık basınç servisi
ASME kapsamı doğrulanamadı. Ferritik paslanmazlar sürünme dayanımı düşük olduğu için basınçlı kap uygulamalarında ostenitiklerin yerini almaz. Bunu teklif aşamasında söyleyin
Yumuşak manyetik özel kaliteler
Bir Avrupa üreticisi 1.4113 IL adıyla manyetik valf çekirdekleri için özel bir ergitme sunuyor: C ~%0,03, Cr ~%18, Mo ~%1,1, S ≤%0,015. Bu, standart 1.4113 DEĞİLDİR — karbonu düşürülmüş, kromu bandın üst ucuna itilmiş özel bir kalitedir. Manyetik şartname varsa üretici kalitesini adıyla sipariş edin, “1.4113” demeyin
Kimyasal Bileşim
ASTM ile EN arasındaki fark burada gerçek ve ölçülebilir sonuçları var. EN daha düşük karbon ve daha yüksek molibden ister — yani EN 1.4113, ASTM S43400’den daha iyi bir malzemedir ve bu ikisi birbirinin yerine otomatik olarak geçmez.
Kimyasal Bileşim · ASTM A240 Yolu (S43400 / Tip 434), %
DEFENCE METAL
Karbon (C)
≤0,12 — ferritikler için yüksek bir tavan. Kaynak duyarlılaşmasının temel sebebi budur
Manganez (Mn)
≤1,00
Silisyum (Si)
≤1,00
Fosfor (P)
≤0,040
Kükürt (S)
≤0,030
Krom (Cr)
16,00–18,00 — 430 ile aynı
Molibden (Mo)
0,75–1,25 — 430’dan tek farkı budur
Nikel (Ni)
Şart yok. Bir otomotiv broşürü 430 için ≤%0,75 kalıntı nikel bildiriyor; 434 için ayrı bir bant doğrulanamadı. Bir nikel bandı yayımlamayın
Azot (N)
Şart doğrulanamadı. Ferritiklerde azot, karbon kadar duyarlılaştırıcıdır ve stabilize kalitelerde birlikte bağlanır
Kimyasal Bileşim · EN 10088 Yolu (1.4113 / X6CrMo17-1), %
DEFENCE METAL
Karbon (C)
≤0,08 — ASTM’nin %0,12’sinden BELİRGİN BİÇİMDE DÜŞÜK.Bu, iki standardın en önemli farkıdır: daha az karbon, kaynakta daha az krom karbür, daha az duyarlılaşma
Silisyum (Si)
≤1,00
Manganez (Mn)
≤1,00
Fosfor (P)
≤0,040
Kükürt (S) [D]
Kaynaklar çelişiyor: ≤0,015 veya ≤0,030. EN 10088 ferritik kalitelerde tipik olarak sıkı kükürt (%0,015) uygular; bir ikincil kaynak %0,030 yazıyor. Çukurcuk direnci kaygınız varsa sipariş şartnamesine %0,015 yazın
Krom (Cr)
16,0–18,0 — ASTM ile aynı
Molibden (Mo) [D]
0,90–1,40 (yaygın alıntı) veya 0,90–1,30 (bir ikincil veri tabanı). Her iki okumada da EN’in ALT SINIRI (%0,90), ASTM’nin alt sınırından (%0,75) yüksektir. Bunun sonucu doğrudan PREN’dir: EN alt ucu 16 + 3,3 × 0,90 = 19,0; ASTM alt ucu 18,5
Pratik sonuç
EN 1.4113, ASTM S43400’ün daha dar ve daha iyi bir alt kümesidir. Bandın kötü ucundan bir S43400 partisi (C %0,12, Mo %0,75) standarda tam uygundur ve 1.4113 DEĞİLDİR. Kaynaklanacak veya tuza maruz kalacak parçada çift sertifika (S43400 + 1.4113) isteyin
Mekanik Değerler
MUKAVEMET DEĞERLERİ
DEFENCE METAL
Koşul
Sertlik
Akma MPa
Çekme MPa
Uzama
EN 10088-3 · 1.4113 · +A (tavlı çubuk, profil)
—
280
440-660
%18 en az
EN 10088-2 · 1.4113 · tavlı (soğuk ve sıcak haddelenmiş şerit)
Rodacciai · 1.4113 · soğuk çekilmiş tel (+C kademeleri)
—
—
500-1100
—
430 ile karşılaştırma — EN 10088-3 +A çubuk
—
240
400-630
%20 en az
Isıl işlemle ulaşılabilir sertlik
YOKTUR
—
—
—
Grafikte aralık olarak verilen değerler alt sınırdan çizilmiştir; tam aralık tablodadır. Şartname sınırları ile üretici aralıkları ve tablo değerleri AYRI satırlarda verilmiştir; karıştırılmamalıdır. ASTM akma minimumunda kaynaklar ayrışır (205 MPa / 240 MPa). Tek sayı yazılmamış, ikisi de satırda gösterilmiştir. HRC değeri verilmemiştir: tavlı 434 Rockwell C ölçüm aralığının altındadır; kaynaklar sertliği HB veya HRB ile verir.
Dürüst uyarı: ASTM A240’ın S43400 için koyduğu ASGARİ değerler bu sayfada bağımsız olarak doğrulanamadı. Aşağıdaki sayılar tipik / ölçülmüş değerlerdir, şartname asgarileri değildir. Sipariş şartnamesine asgari yazacaksanız A240’ın güncel baskısından okuyun.
Tavlı Hâl · Yayımlanmış Tipik Değerler
DEFENCE METAL
Kaynak 1 (ikincil veri tabanı)
Rm 538 MPa · Rp0,2 441 MPa · A %32 · Sertlik 89 HRB · E 200 GPa
Rm 430–630 MPa · Rp0,2 245–405 MPa · A %17–33 · Sertlik 150–195 HV · E 195–205 GPa
[D] Akma dayanımındaki saçılma ciddidir
245 MPa ile 441 MPa arasında yaklaşık iki kat fark var. Sebebi büyük olasılıkla ürün formu ve soğuk işlem derecesidir: parlak tavlanmış ince trim sacı ile kalın tavlı levha aynı değeri vermez. Hesap yapıyorsanız fabrikadan PARTİ verisi isteyin; bu tablodan bir tasarım değeri seçmeyin
Yorulma dayanımı
~220 MPa (bir ikincil veri tabanı) · 237–302 MPa 10⁷ çevrimde (ikinci veri tabanı). Yine iki kaynak, iki farklı bant
Kayma ve Poisson
Kayma modülü 78 GPa · Poisson oranı 0,28 · Kayma dayanımı ~330 MPa — yalnızca ikincil veri tabanı
Sertleştirme — Kısa ve Net Cevap
DEFENCE METAL
434 ısıl işlemle SERTLEŞTİRİLEMEZ
Ferritik yapı, ostenite dönüşüp martenzit oluşturacak bir dönüşüm sunmaz. Kaynaklardan biri bunu tek kelimeyle yazıyor: “sertleştirmeye yanıt vermez”
Dayanımı artırmanın tek yolu
Soğuk işlemdir. Ama ferritikler pekleşme kapasitesi düşük malzemelerdir; soğuk işlemle elde edilen kazanç ostenitiklerdeki kadar değildir ve sünekliği hızla tüketir
Bunun ticari sonucu
434’ü yüksek dayanım için satın almayın. Akma dayanımı 300–440 MPa bandındadır ve bu yumuşak karbon çeliği ile ostenitik paslanmaz arasında bir yerdedir. 434 korozyon ve görünüm için alınır; dayanım için değil
%0,12 karbon yanıltıcıdır
Bazı okuyucular, C ≤%0,12 gören 17Cr bir çeliğin sertleşebileceğini düşünür. Yüksek ostenitleme sıcaklığında kısmi martenzit oluşabilir, ama bu bir ısıl işlem yolu değil, bir KAYNAK SORUNUDUR — aşağıdaki kaynak bölümüne bakın
Fiziksel Özellikler
Fiziksel Özellikler · S43400 / 1.4113
DEFENCE METAL
Yoğunluk [D]
7,7 g/cm³ (bir veri tabanı) · 7,74 g/cm³ (0,28 lb/in³, otomotiv broşürü) · 7,80 g/cm³ (ikinci veri tabanı). Hesap için 7,7–7,8 bandını kullanın
Ergime aralığı
1430–1510 °C (solidüs–likidüs). Bir kaynak tek değer olarak 1510 °C veriyor
26,1 W/m·K (100 °C) · 25 W/m·K (oda sıcaklığı, ikinci kaynak) · 23–27 W/m·K (veri tabanı bandı). Üç kaynak dar bir bantta — bu veri güvenilir
Özgül ısı
480 J/kg·K · 450–500 J/kg·K (bant). Otomotiv broşürü 0,11 BTU/lb/°F veriyor — aynı değer
Ortalama ısıl genleşme
10,4 × 10⁻⁶ /K (0–100 °C) · 10–11 × 10⁻⁶ /K (bant). Bu, ferritiklerin ana avantajlarından biridir:316‘nın ~16 × 10⁻⁶/K’sının yaklaşık üçte ikisi ve karbon çeliğine çok yakın
Elektriksel özdirenç
~0,60 µΩ·m (23,68 µΩ·in dönüşümü) · ikincil veri tabanı %2,5 IACS iletkenlik veriyor — aynı büyüklük mertebesi
Manyetiklik
Ferromanyetiktir ve her koşulda öyle kalır. Standart 1.4113 için sayısal bir geçirgenlik değeri bulunamadı. Bir üreticinin yumuşak manyetik özel ergitmesi (1.4113 IL) için yayımlanan değerler: koersivite <240 A/m, azami bağıl geçirgenlik >1300, doyma polarizasyonu >1,5 T. Bu rakamları standart 1.4113 için yayımlamayın — özel bir ergitmeye aittir
Azami servis sıcaklığı [D]
Kaynaklar dağınık ve bu bölüm dikkatle okunmalı:816 °C (1500 °F) oksitlenme direnci (otomotiv broşürü) · 750–800 °C azami servis (veri tabanı) · 880 °C azami “mekanik” sıcaklık ve 410 °C azami “korozyon” sıcaklığı (ikinci veri tabanı). 410 °C rakamı, 475 °C gevreklik bandının alt ucuna işaret ediyor olabilir — aşağıya bakın
Asgari servis sıcaklığı
−73 ile −43 °C arası olarak veriliyor (tek veri tabanı). Ferritikler sünek–gevrek geçiş gösterir ve geçiş sıcaklığı kalınlıkla yükselir.Düşük sıcaklık darbe şartı olan bir işte 434 kullanmayın
Isıl İşlem ve Isıl Kararlılık
ISIL İŞLEM — ŞEMATİK
DEFENCE METAL
1 · SICAK ŞEKİLLENDİRME
Adım
1 · SICAK ŞEKİLLENDİRME
Özet
Dövme ve haddeleme bandı. Sertlik kazandırmaz, şekil verir.
Sıcaklık
800-1100 °C (Rodacciai, 1.4113’e özgü). TEK KAYNAK. Karşılaştırma: aynı ailedeki 1.4016 için Lucefin 1100-950 °C, Rodacciai 800-1100 °C, thyssenkrupp 1100-800 °C verir.
Süre
Kaynak bulunamamıştır.
Soğutma
Şekillendirmeden sonra tavlama yapılır.
Sonuç sertlik
Bu kademe için şartname sertliği verilmez.
DEFENCE METAL
2 · TAVLAMA (yumuşatma) — ana kademe
Adım
2 · TAVLAMA (yumuşatma) — ana kademe
Özet
Ferritik yapıyı yeniden kristalleştirir, şekillendirme ve kaynak sonrası gevrekliği giderir. Sertlik VERMEZ.
Sıcaklık
750-850 °C, havada (Rodacciai, 1.4113’e özgü). TEK KAYNAK 434 İÇİN SAYI VERİR. Aynı bant, aynı ailedeki 1.4016 için dört bağımsız kaynakta (Lucefin, Rodacciai, DEW, thyssenkrupp) doğrulanmıştır; ancak bu sayı 434’e taşınmamış, kaynağı belirtilerek verilmiştir.
Süre
Dört bağımsız kaynakta sayısal süre doğrulanamamıştır.
Soğutma
Havada (Rodacciai).
Sonuç sertlik
EN 10088-3 +A tavanı en çok 200 HB (BSSA). worldstainless yassı ürün için en çok 80 HRB verir.
DEFENCE METAL
3 · KAYNAK SONRASI TAV
Adım
3 · KAYNAK SONRASI TAV
Özet
Isıdan etkilenen bölgedeki gevrekliği giderir. Tane yapısını İNCELTMEZ.
Sıcaklık
788 °C (1450 °F) — SSINA kaynak el kitabı, ferritikler için. Aynı aileden 1.4016 için Aalco ve worldstainless 790-815 °C verir. 434’E ÖZGÜ SAYI BULUNAMAMIŞTIR.
Süre
Dört bağımsız kaynakta sayısal süre doğrulanamamıştır.
Soğutma
566-399 °C (1050-750 °F) bandından HIZLI geçilecek; SSINA püskürtmeli su verme veya hızlı soğutma ister.
Sonuç sertlik
worldstainless: tavlama gevrekliği azaltır ama tane yapısını inceltmez.
DEFENCE METAL
4 · YASAK BANT — 475 °C GEVREKLİĞİ
Adım
4 · YASAK BANT — 475 °C GEVREKLİĞİ
Özet
Bu banda ne servis sıcaklığı olarak girilir ne de bu banttan yavaş soğutulur.
Sıcaklık
Yaklaşık 400-550 °C. Aalco 400-600 °C ve 540-400 °C · worldstainless aynı iki bant · SSINA 566-399 °C · IMOA alfa-prime için 300-525 °C. DÖRT BAĞIMSIZ KAYNAK, SAYILAR BİRLEŞTİRİLMEMİŞTİR.
Süre
Uzun süreli maruz kalma gerektirir (Aalco, worldstainless).
Soğutma
Bu banttan yavaş soğutmak YASAKTIR.
Sonuç sertlik
Oda sıcaklığı tokluğu düşer. Tavlama ile geri alınabilir (Aalco, worldstainless).
DEFENCE METAL
5 · SERTLEŞTİRME KADEMESİ YOKTUR
Adım
5 · SERTLEŞTİRME KADEMESİ YOKTUR
Özet
Bu kalitede östenitleme + su verme + temperleme çevrimi YOKTUR ve ÇÖKELME SERTLEŞME YOKTUR.
Sıcaklık
—
Süre
—
Soğutma
—
Sonuç sertlik
Ulbrich 434’ün ‘ısıl işlemle sertleştirilemeyeceğini’ yazar; Rodacciai kartı kaliteyi ferritik sınıfa koyar ve su verme kademesi vermez; BSSA ferritikleri sertleşmeyen aile olarak tanımlar. Mukavemet yalnızca soğuk şekillendirme ile artar (Rodacciai, +C kademeleri).
Şema şematiktir; zaman ekseni ÖLÇEKLİ DEĞİLDİR. Yayımlanmış bir TTT/CCT eğrisi kullanılmadığı için eğri çizilmemiştir. BU ALAŞIM FERRİTİKTİR: ısıl işlemle sertleşmez, su verilerek mukavemet kazanmaz ve ÇÖKELME SERTLEŞMEZ. Östenitleme, su verme ve temperleme kademesi YOKTUR. 434’e ÖZGÜ sıcaklık sayıları yalnızca Rodacciai’de bulunmuştur; hangi sayının 434’e özgü, hangisinin ferritik aile için verildiği kademe kademe belirtilmiştir. Bu kalitede ÇÖKELME SERTLEŞTİRME YOKTUR. H900, H1025, H1075, H1150 kademeleri çökelme sertleşen alaşımlara aittir ve 434’e uygulanmaz. 434’e özgü tavlama ve sıcak şekillendirme sıcaklıkları YALNIZCA Rodacciai’de bulunmuştur. Aynı bantların 1.4016 için dört kaynakla doğrulanmış olması 434 için doğrulama sayılmamıştır; eksik ‘atlananlar’ listesine yazılmıştır. Kaynak sonrası tav sıcaklığı SSINA’nın ferritik paslanmaz ailesi için verdiği değerdir; 434’e özgü sayı bulunamamıştır.
434 için ısıl işlem bölümü kısadır çünkü yapabileceğiniz tek şey tavlamaktır. Asıl önemli olan, neyi yapmamanız gerektiğidir: ferritik paslanmazların üç ayrı gevrekleşme mekanizması vardır ve üçü de sıcaklık penceresiyle tanımlanır.
Isıl İşlem · 434
DEFENCE METAL
Tavlama
788–872 °C, havada soğutma (ikincil veri tabanı). Kaynak sonrası tavlama için ayrı bir tavsiye 750–800 °C ve hızlı soğutma veriyor. İki aralık örtüşüyor; 780–830 °C güvenli ortak bölgedir
Soğutma neden hızlı olmalı
Yavaş soğutma, parçayı 475 °C ve sigma bantlarından yavaşça geçirir. Ferritikte tavlamanın amacı yapıyı yumuşatmak kadar, zararlı bantlardan hızlı geçmektir
Dövme / sıcak şekillendirme
1094–1149 °C‘de ısıtma. Sıcak şekillendirme sonrası mutlaka tavlanmalıdır — yüksek sıcaklıkta tane irileşmesi gerçekleşir ve tavlanmadan bırakılan parça gevrektir
Sertleştirme
YOK. Ferritik yapı martenzite dönüşmez. Su verme sadece çarpılma üretir
Üç gevrekleşme penceresi — ferritiklerin asıl sorunu
Zararlı Sıcaklık Pencereleri · Ferritik Paslanmazlar
DEFENCE METAL
475 °C gevrekliği (375–525 °C)
Mekanizma: ferrit fazı, krom bakımından zengin (α′) ve krom bakımından fakir (α) iki faza ayrışır. α′ çok ince ve çok serttir; dislokasyon hareketini kilitler. Sonuç: sertlik yükselir, süneklik ve darbe direnci çöker. Krom arttıkça olgu hızlanır — %17 kromlu 434, %11,5 kromlu bir ferritikten daha duyarlıdır. Bu pencerede SÜREKLİ SERVİS YAPMAYIN. Bir veri tabanının 434 için verdiği “azami korozyon sıcaklığı 410 °C” büyük olasılıkla bu bandın alt ucudur
Sigma fazı (550–800 °C)
Mekanizma: uzun süreli maruziyette sert ve gevrek bir Fe-Cr intermetaliği (σ) çöker. Sonuç: hem tokluk hem korozyon direnci düşer — sigma, oluştuğu bölgeden kromu çeker. Molibden sigma oluşumunu HIZLANDIRIR, yani 434 bu konuda 430’dan daha duyarlıdır — bu, molibdenin ödenmemiş bedelidir
Yüksek sıcaklık gevrekliği (>900 °C)
Mekanizma: yüksek sıcaklıkta krom karbür ve nitrürler çözünür; soğumada tane sınırlarında yeniden çöker. Ayrıca tane irileşmesi olur ve ferritikte bunu düzeltecek bir faz dönüşümü yoktur. Kaynak ısı tesiri altındaki bölgenin sorunu budur
Taneler arası korozyon (duyarlılaşma)
Mekanizma: Cr₂₃C₆ tane sınırlarına çöker ve komşu bölgede kromu tüketir. Ferritikte bu OSTENİTİKTEN DAHA HIZLI olur, çünkü ferritte karbonun çözünürlüğü çok düşük ve difüzyon hızı çok yüksektir. Duyarlılaşma ostenitikte saatler alır; ferritikte saniyeler alabilir — kaynakta soğuma sırasında
Çözüm: stabilizasyon
Niyobyum veya titanyum, karbonu ve azotu kararlı karbür/nitrür olarak bağlar ve kromu serbest bırakır. 434’ün stabilize versiyonu 436’dır (Nb ≥5 × C, ≤%0,80). Kaynaklanacak parçada 434 değil, stabilize bir kalite kullanın
Kaynak
434 kaynaklanabilir ama “iyi kaynaklanır” demek yanıltıcı olur. Kaynaklar burada birbiriyle çelişiyor ve çelişkinin kendisi bilgilendirici.
[D] Kaynaklanabilirlik — İki Zıt Duruş
DEFENCE METAL
İyimser duruş
Bir malzeme veri tabanı: “kaynaklanabilirlik iyi (MIG, TIG, plazma); ön ısıtma ve kaynak sonrası ısıl işlem gerekmez”; tozaltı kaynak (SAW) önerilmez
Kötümser duruş
Kaynak teknolojisi kaynağı: ferritiklerde ön tav tipik olarak 100–200 °C, kaynak sonrası 750–800 °C tavlama ve hızlı soğutma ile korozyon direnci geri kazanılır; 430 “zayıf kaynaklanabilirlik ve zayıf taneler arası korozyon direnci” gösterir
Otomotiv üreticisinin duruşu
Ferritik sınıf için “yaygın ergitme ve direnç teknikleri” kullanılır, ancak “optimum korozyon ve şekillendirme özelliklerini geri kazanmak için kaynak sonrası tavlama” gerekebilir. Ve kritik cümle: stabilize kaliteler (436 ve stabilize yüksek kromlu türevler) kaynak sırasında taneler arası korozyonu ÖNLER
Çelişki nasıl çözülür
Üçü de kendi bağlamında doğru.İnce sac (otomotiv trim, 0,25–1,0 mm), düşük ısı girdisiyle, hızlı soğumayla ve kozmetik olmayan bir bağlantıda sorunsuz kaynaklanır. Kalın kesit, çok pasolu kaynak, yüksek ısı girdisi veya korozyon kritik bir bağlantı ise ön tav ve kaynak sonrası tavlama gerçekten gerekir. “Gerekmez” ifadesini genel bir kural gibi yayımlamayın
Kaynak Parametreleri · 434
DEFENCE METAL
Ana sorun 1: tane irileşmesi
Ferritikte faz dönüşümü yoktur, dolayısıyla ısı tesiri altındaki bölgede irileşen taneyi hiçbir ısıl işlem inceltemez. Sonuç kalıcı tokluk kaybıdır. Tek çare düşük ısı girdisi ve yüksek kaynak hızıdır
Ana sorun 2: duyarlılaşma
Cr₂₃C₆ tane sınırlarında çöker. ASTM S43400’ün C ≤%0,12 tavanı bu riski büyütür; EN 1.4113’ün C ≤%0,08’i küçültür. Stabilize edilmemiş bir 434 kaynağı, taneler arası korozyona açıktır
Ana sorun 3: kısmi martenzit
C %0,12 seviyesindeki bir 17Cr çeliğinde, kaynak sıcaklıklarında yerel olarak ostenit oluşup soğumada martenzite dönüşebilir. Bu, sert ve gevrek noktalar yaratır. Karbonu düşük EN kalitesi bu riski de azaltır
Dolgu — ostenitik (tercih edilen)
AWS E/ER 308L veya 309L. Amaç: sünek, tok ve çatlamaya dayanıklı bir kaynak metali. Bedeli, kaynak metalinin ana metalden farklı genleşme katsayısına sahip olması ve galvanik bir çift oluşturmasıdır
Dolgu — eşleşen ferritik
Tip 430 dolgu. Ön tav ve kaynak sonrası ısıl işlem uygulanabiliyorsa tercih edilir; renk ve genleşme uyumu daha iyidir — otomotiv dış trimde bu görsel olarak önemlidir
Ön tav
100–200 °C (bileşim ve kalınlığa göre). İnce sacda gerekmeyebilir
Isı girdisi
Mümkün olan en düşük. Hızlı kaynak, dar paso, düşük amper. Tozaltı kaynak (SAW) önerilmez — ısı girdisi fazla yüksektir
Kaynak sonrası tavlama
750–800 °C, ardından HIZLI soğutma. Duyarlılaşmayı giderir ve korozyon direncini geri kazandırır. Ama irileşmiş taneyi geri getirmez
Kaynak sonrası temizlik
Otomotiv üreticisinin ifadesi: kaynak sonrası iyice temizlenmelidir. Tufal ve tavlama rengi, kromca fakir bir tabaka bırakır ve bu tabaka korozyonun başladığı yerdir
Dürüst tavsiye
Parça kaynaklanacaksa 434 yerine stabilize bir kalite (436 veya stabilize yüksek kromlu ferritik) seçin. Fiyat farkı, kaynak sonrası tavlama ve sahada taneler arası korozyon maliyetinin yanında küçüktür
Talaşlı İmalat ve Şekillendirme
434 bir sac malzemesidir; ana imalat yöntemi talaş kaldırma değil şekillendirmedir. Bu yüzden bu bölümde şekillendirme davranışı en az kesme parametreleri kadar önemlidir.
Şekillendirme · 434
DEFENCE METAL
Soğuk şekillendirme
Mükemmel (veri tabanı değerlendirmesi). Otomotiv üreticisi: ferritikler “düşük karbonlu çeliğe benzer çekme karakteristiğiyle kolayca çekilir ve şekillendirilir”, ama daha dayanıklıdırlar
Halat izi (roping / ridging)
434’ün özel sorunu budur. Üreticinin kendi ifadesi: “Tip 434, Tip 430’a kıyasla şekillendirme sırasında biraz artmış halat izi eğilimi gösterir”. Halat izi, çekme yönünde uzanan dalgalı yüzey kabartılarıdır ve cilalanmış dış trimde doğrudan görünür bir kusurdur. Stabilize kaliteler (436) 430 veya 434’ten daha az halat izi gösterir
Sıcak şekillendirme
Kabul edilebilir. 1094–1149 °C, ardından mutlaka tavlama
Şekillendirme öncesi ısıtma
Otomotiv üreticisi ferritik sınıf için “şekillendirmeden önce ön ısıtma gerekebilir” diyor — özellikle kalın kesitte ve soğuk atölyede. Sünek–gevrek geçiş sıcaklığı oda sıcaklığına yakındır
Derin çekme
Mümkündür ama halat izi ve sınırlı pekleşme yüzünden ostenitik kaliteler kadar iyi değildir. Kozmetik derin çekme parçalarında kalite seçimini önce halat izine göre yapın
Talaşlı İmalat · 434
DEFENCE METAL
Kesme hızı
~28,7 m/min (tek veri tabanı, tipik değer olarak veriliyor). Kesme parametresi tablosu bu sayfada doğrulanamadı — takım üreticinizin ferritik paslanmaz tavsiyesini alın
Karşılaştırma
Bir dağıtımcı hız tablosunda 430 110 SFM (%66) ve 430F 150 SFM (%75) veriliyor (B1112 = %100 tabanı). 434 bu tabloda yer almıyor, ama molibden ilavesi işlenebilirliği bir miktar düşürür — 430’un biraz altında beklemek makuldür
Genel karakter
Ferritikler ostenitiklerden daha kolay işlenir: pekleşme kapasitesi düşüktür, talaş daha iyi kırılır, yapışma azdır. Ama yumuşak ve sünek olduğundan çapak eğilimi vardır — keskin takım ve pozitif talaş açısı
Kesme · zımbalama
İyi. Otomotiv üretiminde rutin olarak zımbalanır ve kesilir
Takım
Kaplamalı karbür veya HSS. Keskin kenar kritiktir: körelmiş takım yüzeyi ezerek pekleştirir ve çapak yapar
Korozyon — Nerede İyi, NEREDE BAŞARISIZ
434’ün korozyon hikâyesi tek bir cümleyle özetlenebilir: molibden, tuzlu yoldan gelen çukurcuğa karşı yeterli; deniz suyuna karşı değil.
Sayı ile konuşalım: PREN
PREN = %Cr + 3,3 × %Mo formülüyle: 430 (Mo yok): 16–18 434 (ASTM bandı):18,5 – 22,1 — bağımsız bir kaynağın 434 için yayımladığı bant tam olarak budur 434 (EN bandı, Mo ≥%0,90): alt uç 19,0‘a yükselir 316: yaklaşık 24 ve üstü F53 süper dubleks:40’ın üstü Okunacak sonuç: 434, 430’un üstünde ve 316’nın altındadır — ve bu boşluğun neresinde olduğu, molibdenin bandın hangi ucunda olduğuna bağlıdır. Bandın alt ucundan bir parti (Mo %0,75) ile üst ucundan bir parti (Mo %1,25) arasındaki PREN farkı 3,6 puandır — ve bu, tuzlu yolda ölçülebilir bir ömür farkıdır. Kritik uygulamada molibden alt sınırını sipariş şartnamesine yazın.
434 NEREDE İYİ
Otomotiv dış donanımı ve buzlanma önleyici tuz — asıl alanı. Bir otomotiv üreticisinin kendi ürün broşürü konuyu net koyuyor: 430 parlak tav “iç mekân veya tamamen kapsüllenmiş ürünler” içindir; buzlanma önleyici tuza karşı koruma gerektiğinde “molibden içeren 434 ve 436 tipik olarak gereklidir”. Pencere çerçeveleri, tavan trimi, direk kaplamaları, jant kapakları. Tatlı su ve zayıf asitler/alkaliler. Bir veri tabanı bu ortamlarda 434’ü “mükemmel” olarak değerlendiriyor. Klorürlü gerilmeli korozyon çatlaması (SCC).Burası ferritiklerin ostenitikleri gerçekten geçtiği tek alandır.304 ve 316 gibi ostenitik paslanmazlar, sıcak klorürlü ortamda gerilme altında çatlar — bu, endüstride en pahalı hasar biçimlerinden biridir. Ferritikler bu mekanizmaya fiilen bağışıktır. 434, PREN’i 316’dan düşük olmasına rağmen, sıcak klorür + gerilme kombinasyonunda 316’dan daha güvenilir olabilir. Bu, neredeyse hiçbir dağıtımcı sayfasının yazmadığı gerçek bir mühendislik argümanıdır. Isıl çevrim olan uygulamalar. Genleşme katsayısı 316’nın üçte ikisidir ve karbon çeliğine yakındır; karbon çeliğine bağlanan parçalarda diferansiyel genleşme gerilmesi çok daha azdır. Yükseltgen ortamlar ve oksitlenme direnci. %17 krom, yüksek sıcaklıkta iyi tufal direnci verir.
434 NEREDE BAŞARISIZ — bu listeyi teklif öncesi okuyun
1. Deniz suyu ve durgun yüksek klorür.PREN 18,5–22,1 bunun için yeterli değildir. Bir veri tabanı deniz suyu performansını yalnızca “iyi” diye değerlendiriyor — “mükemmel” değil. Daldırma, durgun tuzlu su ve sıcak klorür için 316, F53 veya F55 gerekir. 2. Aralık (crevice) geometrileri. Aralıkta klorür derişir ve pH düşer; 434’ün PREN’i bu yerel koşula dayanmaz. Otomotiv trimde kapalı profillerin içinde biriken tuzlu su, sahada en sık görülen hasar sebebidir. 3. İnorganik asitler. Bir veri tabanı bu ortamları “kısıtlı” listesine koyuyor. 4. Ekşi servis (H₂S). Aynı veri tabanı ekşi petrol ve gaz ortamlarını da “kısıtlı” sayıyor. 434’ü ekşi servis için teklif etmeyin. 5. Stabilize edilmemiş kaynak bağlantıları.Bu, 434’ün en büyük zayıflığıdır. Kaynak sırasında Cr₂₃C₆ tane sınırlarında çöker ve taneler arası korozyon başlar. Ferritikte duyarlılaşma ostenitiktekinden çok daha hızlıdır. Kaynak sonrası tavlama yapılmayan veya stabilize kalite kullanılmayan her bağlantı risk altındadır. 6. 375–525 °C’de sürekli servis.475 °C gevrekliği. Tokluk çöker, sertlik yükselir. %17 kromlu bir ferritik bu olguya belirgin biçimde duyarlıdır. 7. 550–800 °C’de uzun süreli servis.Sigma fazı. Hem tokluk hem korozyon direnci düşer. Molibden sigma oluşumunu hızlandırır — 434 bu konuda 430’dan daha kötüdür. 8. Düşük sıcaklık ve darbe yükü. Ferritikler sünek–gevrek geçiş gösterir ve geçiş sıcaklığı oda sıcaklığına yakındır; kalınlık arttıkça yükselir. Verilen asgari servis sıcaklığı −73 ile −43 °C arasında bir yerdedir ve bu belirsizlik kendi başına bir uyarıdır. Kriyojenik veya soğuk iklim darbe servisinde 434 kullanmayın. 9. Kozmetik derin çekme.Halat izi 430’dan daha belirgindir. Cilalı dış trimde bu görünür bir kusurdur. 10. Yüksek dayanım gereken yerler.Sertleştirilemez. Akma 300–440 MPa bandındadır ve soğuk işlem dışında artırılamaz. 11. Basınç sınırı malzemesi olarak. ASME kapsamı bu sayfada doğrulanamadı; ferritiklerin sürünme dayanımı düşüktür. Basınçlı kapta ostenitik kullanın. 12. Kaynak sonrası temizlenmemiş yüzeyler. Tufal ve tavlama rengi, kromca fakir bir tabaka bırakır. Üreticinin ifadesi açık: kaynaktan sonra iyice temizlenmelidir.
Sık Sorulan Sorular
430 kullanıyoruz, parçalar tuzlu yolda paslanıyor. 434’e geçmek çözer mi?
Büyük ölçüde evet, ve bu, 434’ün var olma sebebinin tam kendisi. Ama iki uyarıyla. Kazanç gerçek ve ölçülebilir.430 ile 434 arasındaki tek fark molibdendir ve çukurcuk direnci doğrudan ondan gelir. PREN = %Cr + 3,3 × %Mo formülüyle: 430 için 16–18, 434 için 18,5–22,1. Bir otomotiv çelik üreticisinin kendi ürün broşürü bunu politika hâline getirmiş: 430 parlak tav “iç mekân veya tamamen kapsüllenmiş ürünler” içindir; buzlanma önleyici tuza karşı koruma gerektiğinde “molibden içeren 434 ve 436 tipik olarak gereklidir”. Yani sizin gözlemlediğiniz hasar, beklenen davranıştır ve doğru cevap gerçekten molibdendir. Birinci uyarı: molibdenin bandın neresinde olduğu önemli. ASTM S43400 molibdeni %0,75–1,25 arasında serbest bırakır. Alt uçtan bir parti PREN 18,5, üst uçtan bir parti PREN 22,1 verir — 3,6 puanlık fark. Sipariş şartnamesine molibden alt sınırı yazın (örneğin ≥%1,00). Alternatif olarak EN 1.4113 çift sertifikası isteyin: EN’in molibden alt sınırı zaten %0,90‘dır ve karbon tavanı da daha düşüktür (%0,08’e karşı %0,12). İkinci uyarı: parça kaynaklıysa molibden yetmez. 434 stabilize edilmemiş bir ferritiktir; kaynakta krom karbür çökelmesi olur ve taneler arası korozyon başlar. Tuzlu yolda bu, çukurcuktan daha hızlı ilerler. Parçanız kaynaklıysa doğru cevap 434 değil, niyobyum stabilize 436‘dır. Aynı molibden, artı kaynak güvenliği. Üçüncü ve ticari olarak önemli nokta: aynı otomotiv üreticisi, %19–21 krom, C ≤%0,02, niyobyum stabilize ve MOLİBDENSİZ bir kalitenin 434/436 ile karşılaştırılabilir tuz direnci sunduğunu bildiriyor — üstelik daha iyi kaynaklanabilirlik ve şekillendirilebilirlikle. Molibden fiyatı yüksekse bu yolu araştırın.
434 “ucuz 316” olarak satılıyor. Gerçekten 316 yerine kullanabilir miyiz?
Hayır — ve bu benzetme sahada en pahalı hatalardan birine yol açar. Ama ilginç bir istisna var. Neden hayır, dört gerekçe: 1. Çukurcuk direnci yetersiz.434: PREN 18,5–22,1. 316: yaklaşık 24 ve üstü. Bu, klorürlü ortamda kritik bir farktır ve “biraz daha az” değildir — çukurcuk eşiği aşıldığında hasar başlar, aşılmadığında hiç başlamaz. 2. Kaynaklanabilirlik. 316 kaynaklanır ve kaynaktan sonra kullanılabilir; stabilize edilmemiş 434 kaynakta duyarlılaşır ve kaynak sonrası tavlama ister. 3. Şekillendirilebilirlik. 316 ostenitiktir, yüksek pekleşme kapasitesi vardır, derin çekilir. 434 halat izi yapar ve pekleşme kapasitesi sınırlıdır. 4. Düşük sıcaklık tokluğu. 316 kriyojeniğe kadar sünek kalır. 434’ün sünek–gevrek geçişi oda sıcaklığına yakındır. Karşılaştırma bile yapılamaz. Şimdi istisna — ve gerçekten önemlidir.Klorürlü gerilmeli korozyon çatlaması (SCC) söz konusu olduğunda 434, 316’dan DAHA İYİDİR. Ostenitik paslanmazlar, sıcak klorürlü ortamda çekme gerilmesi altında çatlar — 60 °C üzerindeki klorürlü sularda bu klasik bir hasar biçimidir ve ani, yaygın ve önceden görülemezdir. Ferritik paslanmazlar bu mekanizmaya fiilen bağışıktır. Yani sıcak, klorürlü ve gerilmeli bir uygulamada — bir ısı değiştirici borusu, bir sıcak su tankı, bir buhar yoğuşma hattı — 434 tipi bir ferritik, 316’dan daha uzun ömürlü olabilir, PREN’i daha düşük olduğu hâlde. Doğru satış cümlesi: “434, 316’nın ucuz alternatifi değildir. 434, 430’un daha iyi versiyonudur ve klorürlü SCC riski olan uygulamalarda 316’ya gerçek bir alternatiftir. Genel klorür direnci, şekillendirme veya kaynak istiyorsanız 316 alın.”
434 sac parçalarımızı kaynaklıyoruz ve kaynak bölgesinden korozyon başlıyor. Ne yanlış?
Muhtemelen hiçbir şey “yanlış” yapılmadı — 434 stabilize edilmemiş bir ferritiktir ve bu, beklenen davranıştır. Ama üç ayrı mekanizmadan hangisinin işlediğini ayırmak gerekir. 1. Duyarlılaşma (en olası sebep). Kaynak sırasında Cr₂₃C₆ tane sınırlarına çöker ve komşu bölgede kromu tüketir. Kromca fakirleşmiş o dar şerit artık paslanmaz değildir ve taneler arası korozyon başlar. Ferritikte bu, ostenitikten çok daha hızlı olur: ferritte karbonun çözünürlüğü çok düşük ve difüzyon hızı çok yüksektir, yani duyarlılaşma ostenitikte saatler alırken ferritikte kaynak soğuması sırasında saniyeler içinde gerçekleşebilir. ASTM S43400’ün C ≤%0,12 tavanı bu riski büyütür. 2. Yüzey temizliği. Kaynak tufalı ve tavlama rengi, altında kromca fakir bir tabaka bırakır. Otomotiv üreticisinin ifadesi açık: kaynak sonrası iyice temizlenmelidir. Bu adım atlanırsa, duyarlılaşma olmasa bile korozyon o bantta başlar. 3. Galvanik çift. Ostenitik dolgu (308L / 309L) kullandıysanız, kaynak metali ile ferritik ana metal farklı potansiyellerdedir. Tuzlu ve nemli ortamda bu bir galvanik hücre kurar. Ne yapmalı — üç seçenek, artan maliyet sırasıyla: Seçenek 1: kaynak sonrası tavlama.750–800 °C, ardından HIZLI soğutma. Krom difüzyonla fakir bölgeye geri döner ve duyarlılaşma giderilir. Hızlı soğutma şarttır — yavaş soğutma parçayı 475 °C ve sigma bantlarından geçirir. Ama irileşmiş ısı tesiri bölgesi tanelerini bu işlem geri getirmez; tokluk kaybı kalıcıdır. Seçenek 2: ısı girdisini düşürmek. Daha hızlı kaynak, daha dar paso, daha düşük amper. Tozaltı kaynağı (SAW) kullanmayın. Bu, duyarlılaşan bandı daraltır ama ortadan kaldırmaz. Seçenek 3 — asıl doğru cevap: kalite değiştirin.Niyobyum stabilize 436, 434 ile aynı molibdeni taşır ama karbonu NbC olarak bağlar; kaynak sırasında taneler arası korozyonu ÖNLER. Otomotiv üreticisinin kendi ifadesi budur. Ayrıca halat izi de daha azdır. Kaynaklanacak bir parçada 434 seçmek, sonradan ödenecek bir maliyeti öne almaktır. Ve bir ara çözüm: ASTM yerine EN 1.4113 çift sertifikası isteyin. EN’in karbon tavanı %0,08‘dir (ASTM’de %0,12) — duyarlılaşma riski ölçülebilir biçimde azalır. Stabilizasyonun yerini tutmaz ama bedava bir iyileşmedir.
Manyetik valf çekirdeği için 1.4113 istiyoruz. Standart 1.4113 yeterli mi?
Hayır — ve bu, sipariş yazarken kolayca gözden kaçan bir ayrımdır. Standart EN 1.4113 / X6CrMo17-1 bir korozyon dayanımlı yapı malzemesidir. Ferromanyetiktir, evet — ama yumuşak manyetik özellikleri (koersivite, azami geçirgenlik, doyma polarizasyonu) şartnamede tanımlı değildir ve parti başına kontrol edilmez. Bir solenoid çekirdeğinde bu özellikler parçanın işlevidir, yan ürünü değil. Bir Avrupa üreticisi bunun için ayrı bir kalite sunuyor: 1.4113 IL. Yayımlanan analiz C ~%0,03, Si ~%0,6, Mn ~%0,60, S ≤%0,015, Cr ~%18, Mo ~%1,1. Farkı görün: karbon standart tavanın (%0,08) çok altına indirilmiş ve krom bandın üst ucuna itilmiş. Sebebi doğrudan fizik: karbon, azot ve inklüzyonlar manyetik domen duvarlarının hareketini engeller — yani koersiviteyi yükseltir ve geçirgenliği düşürür. Yumuşak manyetik bir malzemede bunların hepsi istenmeyen şeylerdir. Yayımlanan manyetik değerler:koersivite <240 A/m, azami bağıl geçirgenlik >1300, doyma polarizasyonu >1,5 T. Tavlı hâlde çekme dayanımı 400–600 MPa. Bu rakamları standart 1.4113 için yayımlamayın — özel bir ergitmeye aittir ve standart malzemeden garanti edilemez. Neden bu kalite seçiliyor? Üreticinin belirttiği uygulama: tıbbi cihaz gibi yüksek korozyon direnci gereken pnömatik ve hidrolik solenoid valfler. Yani burada molibden manyetik bir sebeple değil, korozyon sebebiyle oradadır: valf gövdesi sürekli nemli veya temizlenen bir ortamdadır. Yüksek molibden ve düşük kükürt, çukurcuk direncini yükseltir — üreticinin kendi gerekçesi budur. Ne yapmalı: manyetik şartname varsa üretici kalitesini adıyla ve manyetik değerleriyle sipariş edin, “1.4113” yazmakla yetinmeyin. Ayrıca tavlama koşulunu da sipariş şartnamesine yazın: yumuşak manyetik özellikler son tavlamaya son derece duyarlıdır ve işlenmiş parçada soğuk işlem koersiviteyi yükseltir — yani son tavlama, işlemeden SONRA yapılmalıdır.
Veri sayfalarında sık rastlanan hatalar — sipariş vermeden önce kontrol edin
1. Birim dönüşümü hatalı akma dayanımı. Yaygın olarak aynalanan bir veri sayfası 434 için “akma 50 ksi (290 MPa)” yazıyor. 50 ksi = 345 MPa’dır, 290 değil. Aynı sayfa çekmeyi doğru dönüştürüyor (80 ksi = 655 MPa). Dönüşümü kendiniz kontrol edin; bu sayfa internette çok yerde kopyalanmıştır. 2. Isı iletkenliği anlamsız birimle veriliyor. Aynı sayfa “15,1 Btu-in/ft²-sa-°F” yazıyor. Bu, ~2,2 W/m·K eder ve paslanmaz çelik için imkânsızdır. Doğru büyüklük 23–27 W/m·K‘dır (yani ~160–190 Btu-in/ft²-sa-°F). 3. ASTM A240 asgarileri ile tipik değerler karıştırılıyor. Sayfalarda gördüğünüz 538 / 441 MPa / %32 / 89 HRB gibi rakamlar tipik ölçüm değerleridir, şartname asgarileri değildir. Bu sayfada A240’ın S43400 asgarileri bağımsız doğrulanamadı — sipariş şartnamesine asgari yazacaksanız standardın güncel baskısından okuyun. 4. Akma dayanımında iki kat saçılma var ve bu görmezden geliniyor. Yayımlanmış değerler 245 MPa ile 441 MPa arasında. Sebep büyük olasılıkla ürün formu ve soğuk işlem derecesidir. Tasarım değeri seçmeyin; fabrikadan parti verisi isteyin. 5. ASTM ile EN kimyası aynı sanılıyor.Karbon: ASTM ≤%0,12, EN ≤%0,08.Molibden: ASTM %0,75–1,25, EN %0,90–1,40 (bir kaynakta 0,90–1,30).EN daha dar ve daha iyidir. Bandın kötü ucundan bir S43400 partisi 1.4113 değildir. 6. “ASTM A268 TP434” diye ürün anılıyor.İki ayrı kaynakta A268 kalite listesinde TP434 görülmedi. Listelenen kaliteler TP405, TP409, TP410, TP430, TP439, TP444, TP446 etrafında. Sipariş öncesi standardın güncel baskısından teyit edin. 7. “Kaynak için ön ısıtma ve PWHT gerekmez” mutlak bir kural gibi yazılıyor.Bir veri tabanı bunu yazıyor; kaynak teknolojisi kaynakları ise 100–200 °C ön tav ve 750–800 °C kaynak sonrası tavlama öneriyor. Çelişki bağlamdan geliyor: ince trim sacı için doğru, kalın kesit ve korozyon kritik bağlantı için yanlıştır. 8. Azami servis sıcaklığı dört farklı rakamla veriliyor.816 °C (oksitlenme), 750–800 °C (azami servis), 880 °C (“mekanik”), 410 °C (“korozyon”). Bunlar farklı şeyleri ölçer. 410 °C büyük olasılıkla 475 °C gevreklik bandının alt ucudur; 816 °C ise yalnızca tufallaşma direncidir ve orada mekanik dayanım kalmamıştır. Her rakamı neyi ölçtüğüyle birlikte etiketleyin. 9. Yumuşak manyetik değerler standart kaliteye atfediliyor.Koersivite <240 A/m, µr azami >1300, doyma >1,5 T rakamları bir üreticinin özel ergitmesine (1.4113 IL, C ~%0,03, Cr ~%18) aittir. Standart 1.4113 için garanti edilemez. 10. “434 sertleştirilebilir” deniyor.Sertleştirilemez. Ferritik yapı martenzite dönüşmez. C ≤%0,12 tavanı yanıltıcıdır: yüksek sıcaklıkta oluşabilen kısmi martenzit bir ısıl işlem yolu değil, bir kaynak sorunudur. 11. Molibden ilavesi “316 seviyesinde korozyon” gibi sunuluyor.434: PREN 18,5–22,1. 316: ~24 ve üstü. Molibden 434’ü 430’un üstüne çıkarır, 316’nın seviyesine değil. 12. 434 ile 436 aynı kalite gibi anılıyor.436, 434 + niyobyum stabilizasyondur (Nb ≥5 × C, ≤%0,80). Molibden aynıdır ama kaynak davranışı ve halat izi eğilimi farklıdır. Kaynaklanacak veya derin çekilecek parçada bu ayrım belirleyicidir.