Invar 36 ve Kovar, demir–nikel esaslı kontrollü genleşme alaşımlarıdır. İkisi de mukavemet ya da korozyon direnci için değil, tek bir özellik için seçilir: ısındıklarında ne kadar genleştikleri.
İki farklı hedef
Invar 36’nın bileşimi basittir: %36,0 nikel, kalanı demir. Bu oran, bilinen metalik malzemeler arasında en düşük ısıl genleşme katsayısını verir. Oda sıcaklığı civarında Invar pratikte hiç genleşmez — adı da buradan gelir (invariable, değişmez).
Kovar’da ise ~%29 nikel ve ~%17 kobalt bulunur, kalanı demirdir. Kobalt eklenmesinin amacı genleşmeyi sıfırlamak değil, onu belirli bir eğriye oturtmaktır: Kovar’ın genleşme davranışı borosilikat cam ve seramiklerinkiyle geniş bir sıcaklık aralığında örtüşür.
Fark burada netleşir. Bir cam–metal geçişinde metal camdan farklı genleşirse, soğuma sırasında cam çatlar. Kovar, camla birlikte genleşip birlikte büzüldüğü için sızdırmaz bir geçiş sağlar. Invar bunu yapamaz — çok az genleştiği için camla uyumsuzdur.
Rakamlarla karşılaştırma
| ÖZELLİK | Invar 36 | Kovar |
|---|---|---|
| Nikel (Ni) | %36,0 | ~%29 |
| Kobalt (Co) | — | ~%17 |
| Demir (Fe) | %64,0 | Kalan |
| Tasarım amacı | Mümkün olan en düşük ısıl genleşme | Cam ve seramikle eşleşen genleşme eğrisi |
| UNS | K93600 · K93601 | K94610 |
| W.Nr (DIN/EN) | 1.3912 | 1.3981 |
| ASTM | — | F15 |
Değerler ürün veri sayfalarımızdan alınmıştır; kesit kalınlığı ve uygulanan ısıl işlem rejimi sonucu değiştirir.
Hangi durumda hangisi?
Invar 36 gerekir — hassas ölçüm cihazları ve mastarlar, optik tezgâh ve teleskop yapıları, kompozit kalıpları (parça kürleme sırasında kalıp genleşmezse boyut tutar), LNG tankı membranları, sismograf ve interferometre bileşenleri, uydu optik yapıları. Boyutsal kararlılığın mutlak öncelik olduğu her yerde.
Kovar gerekir — cam–metal sızdırmaz geçişler, hermetik elektronik paket gövdeleri, mikrodalga ve vakum tüpü bileşenleri, güç yarı iletken kapsülleri, sensör ve konektör gövdeleri. Camla veya alümina seramikle birleştirilecek her metal parça.
Pratik kural: hiç genleşmesin isteniyorsa Invar, camla birlikte genleşsin isteniyorsa Kovar.
Not
Her iki alaşım da manyetiktir ve korozyon direnci düşüktür; dış ortamda kullanılacaklarsa kaplama gerekir. İşlenebilirlikleri de sınırlıdır — talaşlı imalatta düşük kesme hızı ve keskin takım gerektirirler.
Teknik veri sayfaları
Invar 36 — kimyasal bileşim, mekanik değerler, standart karşılıkları
Kovar — kimyasal bileşim, mekanik değerler, standart karşılıkları
Her iki kalite de yuvarlak çubuk, lama, levha, sac, boru ve dövme formlarında sipariş bazlı temin edilmektedir. Teklif için bize ulaşın.